Στα δίκτυα μεταφορών και ενέργειας, καθώς και στην αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης για την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας, της ανάπτυξης και της κοινωνικής συνοχής ήταν αφιερωμένη η 1η θεματική ενότητα της Περιφερειακής Συνδιάσκεψης του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής στη Δυτική Ελλάδα.
«Βρισκόμαστε στην Πάτρα, την καρδιά της περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας, για να συνομιλήσουμε με τις παραγωγικές δυνάμεις του τόπου, με τους ανθρώπους που κρατούν συνεκτική την κοινωνία και παλεύουν κάθε μέρα με τα προβλήματα και τις αγωνίες που έχει δημιουργήσει η διακυβέρνησης της χώρας από τη Νέα Δημοκρατία», είπε χαιρετίζοντας τις εργασίες ο Γραμματέας της Κεντρικής Οργανωτικής Επιτροπής Συνεδρίου (ΚΟΕΣ), Ιωάννης Βαρδακαστάνης.
Σημείωσε πως η σημερινή συνδιάσκεψη συμπίπτει με την έναρξη των προσυνεδριακών διαδικασιών για το Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής.
«Ο στόχος μας είναι σαφής και ξεκάθαρος. Να συνδιαμορφώσουμε ένα σχέδιο για την περιφερειακή ανάπτυξη. Είμαστε εδώ για να δώσουμε πάλι φωνή και ζωή στην ελληνική περιφέρεια. Είμαστε εδώ για να προσθέσουμε και να πολλαπλασιάσουμε, να συνθέσουμε και να συνδιαμορφώσουμε. Είμαστε εδώ για να ξαναχτίσουμε αυτόν τον τόπο, ώστε να ζουν οι άνθρωποι του με περηφάνεια, αξιοπρέπεια και λιγότερες αβεβαιότητες για το μέλλον το δικό τους και των παιδιών τους. Το έχουμε κάνει στο παρελθόν, μπορούμε να το κάνουμε και τώρα», τόνισε.
Εστίασε στη στρατηγική σημασία, την ιστορική κληρονομιά και το φυσικό κάλλος της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας. «Μια περιφέρεια που συνδυάζει παρελθόν, παρόν και μέλλον, με τρόπο μοναδικό», ανέφερε, χαρακτηρίζοντας ως μηδαμινό το αποτύπωμα της σημερινής περιφερειακής αρχής που οδηγεί τη Δυτική Ελλάδα σε τέλμα και υπανάπτυξη.
Την ανάγκη ενός αναπτυξιακού μοντέλου που θα αξιοποιεί τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της περιοχής, θα πιστεύει στην παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας και την ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα, θα προτεραιοποιεί την αναζωογόνηση της υπαίθρου, θα επενδύει στη νέα γενιά και θα στηρίζει τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, ανέδειξε ο Βουλευτής Ηλείας του ΠΑΣΟΚ, Μιχάλης Κατρίνης, κατά την εισαγωγική του ομιλία.
«Αυτή τη δυναμική θέλουμε να αναδείξουμε και να κάνουμε πρότυπο ανάπτυξης για όλη τη χώρα, μέσα από διάλογο με τους τοπικούς φορείς και τις παραγωγικές δυνάμεις. Κόντρα στο συγκεντρωτικό μοντέλο της ΝΔ που είδαμε πως λειτουργεί με τον ΟΠΕΚΕΠΕ, το επιτελικό κράτος και τα διαχείριση των κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης, τα οποία όλα γεννούν διαφθορά και διαπλοκή», ανέφερε, αποδομώντας το κυβερνητικό αφήγημα περί «μεταρρυθμίσεων», όταν κλείνουν δομές και υπηρεσίες και συνεχίζεται η δημογραφική συρρίκνωση.
Ο κ. Κατρίνης αναφέρθηκε στο ολοκληρωμένο σχέδιο του ΠΑΣΟΚ για ολοκληρωμένα δίκτυα μεταφορών, ενεργειακή δημοκρατία, ενιαίο ψηφιακό χάρτη, ενιαίο brand πολιτισμού-τουρισμού-αγροδιατροφής και επένδυση στην γνώση και την τεχνολογία.
«Η περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας δε βρίσκεται στις προτεραιότητες της σημερινής κυβέρνησης -το είδαμε και στις φυσικές καταστροφές-, όπως συνολικά η ελληνική περιφέρεια και οι περισσότεροι συμπολίτες μας», σχολίασε.
Κλείνοντας, τόνισε την ανάγκη πολιτικής αλλαγής και υπογράμμισε: «Η χώρα δεν χρειάζεται μια ‘’βελτιωμένη Νέα Δημοκρατία’’. Χρειάζεται μια άλλη πολιτική, μια εντελώς διαφορετική στρατηγική, μια πραγματική, προοδευτική διακυβέρνηση. Για αυτό και το ΠΑΣΟΚ δε συζητά κανένα ενδεχόμενο συμπόρευσης με τη Νέα Δημοκρατία. Η χώρα χρειάζεται μια κυβέρνηση που θα βάλει τέλος στο ‘’επιτελικό’’ σύστημα διαφθοράς και κακοδιαχείρισης, τις λογικές συγκάλυψης των ευθυνών, τον θεσμικό κατήφορο, τα καρτέλ και το σύστημα διαπλοκής. Μια κυβέρνηση που θα δώσει αυτοπεποίθηση σε όλες τις Ελληνίδες και όλους τους Έλληνες μέσα από μια ενεργητική εξωτερική πολιτική, με δυναμικές πρωτοβουλίες και τη χώρα μας στο επίκεντρο».
Στη διαχρονική υστέρηση όλου του δυτικού άξονα της χώρας σε επίπεδο σύγχρονων υποδομών και προσβασιμότητας, αναφέρθηκε ο κ. Γιώργος Γεωργιόπουλος, τ. Δήμαρχος Αρχαίας Ολυμπίας και τ. Αντιπεριφερειάρχης Δυτικής Ελλάδος. Έφερε το παράδειγμα του άξονα Πατρών-Πύργου, ο οποίος παραδόθηκε μόλις πρόσφατα και μάλιστα όχι ολοκληρωμένος, ενώ δεν υπάρχει σαφής σχεδιασμός ή χρηματοδότηση για τη συμπλήρωση του οδικού «δαχτυλιδιού» της Πελοποννήσου.
«Εξαιτίας της απουσίας σύνδεσης με τα συγκοινωνιακά δίκτυα, το λιμάνι της Πάτρας έχει χάσει εδώ και χρόνια το “στοίχημα” έναντι της Ηγουμενίτσας. Χωρίς σιδηρόδρομο, χωρίς αεροδρόμια, πώς θα αναπτυχθεί εμπορικά το λιμάνι, πώς θα φτάσουν εμπορεύματα, πώς θα στηθούν εδώ logistics;», αναρωτήθηκε, σημειώνοντας πως δεν υπάρχει σοβαρός σχεδιασμός για τον Άραξο, όπου ήδη 80-85% των πτήσεων charter κατευθύνονται στα ξενοδοχεία της Ηλείας.
Ο κ. Γεωργιόπουλος απέδωσε στα παραπάνω το οριακό αποτύπωμα της περιφέρειας στο τουριστικό ΑΕΠ της χώρας, καθώς αντιστοιχεί σε μόλις 1%, σύμφωνα με στοιχεία του 2023, παρότι η Δυτική Ελλάδα διαθέτει συγκεντρωμένο το μεγαλύτερο κεφάλαιο πολιτιστικής κληρονομιάς και φυσικού κάλλους, από το τεράστιο brand name της Αρχαίας Ολυμπίας ως τα θρησκευτικά μνημεία των Καλαβρύτων και τα 350 χλμ. αξιοποιήσιμης παραλίας. Υπογράμμισε, δε, την ανάγκη ανάπτυξης νέων μορφών τουρισμού, όπως ο αγροτουρισμός, καθώς και Αχαΐα, Ηλεία και Αιτωλοακαρνανία διαθέτουν υψηλής ποιότητας παραγωγή.
Από την ύπαρξη 33 λιμένων στη Δυτική Ελλάδα, 7 λιμενικών ταμείων και του Οργανισμού Λιμένος Πατρών ξεκίνησε την τοποθέτησή του ο Θάνος Πάλλης, καθηγητής Ναυτιλιακής-Λιμενικής Οικονομικής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Πειραιώς, Γραμματέας του τομέα Ναυτιλίας του ΠΑΣΟΚ. Όπως υπογράμμισε, δεν υπάρχει εθνική πολιτική για τα λιμάνια, καθώς η τελευταία κατατέθηκε από το ΠΑΣΟΚ το 2012.
«Πρόσφατα η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας παραχώρησε δύο λιμάνια, σε Ηγουμενίτσα και Ηράκλειο. Σήμερα, είναι σε εξέλιξη οι διαδικασίες για τον λιμένα κρουαζιέρας στην Πάτρα και την Κυλλήνη. Εμείς πάντα λέγαμε ότι ο τρόπος ανάπτυξης είναι να έχουμε ιδιωτική επιχειρηματικότητα, αλλά με ένα ισχυρό δημόσιο έλεγχο και εποπτεία του τρόπου ανάπτυξης των λιμένων», ανέφερε.
Ειδικά για τον εμπορικό λιμένα της Πάτρας, ο κ. Πάλλης τόνισε ότι ο ΟΛΠΑ σήμερα λιμνάζει και η αρμοδιότητα για τον σχεδιασμό και την αξιοποίησή του είναι στο Υπερταμείο, το οποίο όμως αποφασίζει αποκλειστικά με οικονομικά κριτήρια. «Στα ήδη παραχωρημένα λιμάνια, οι επενδυτές δεν υλοποίησαν τις επενδύσεις που έχουν υποσχεθεί. Η Νέα Δημοκρατία όχι απλώς δεν έκανε τίποτα, αλλά δεν είχε καν τον μηχανισμό για να το ελέγξει, με αποτέλεσμα να προχωρούν σε αλλαγές των master plans», επισήμανε.
Στον αποκλεισμό σημαντικών κόμβων της Αιτωλοακαρνανίας από τα εθνικά δίκτυα μεταφορών εστίασε την παρέμβασή του ο Αντιπρόεδρος του ΤΕΕ Αιτωλοακαρνανίας, Αδάμ Βλαχογιάννης. «Η μεγαλύτερη πόλη του νομού, το Αγρίνιο, δεν διαθέτει άμεσο κόμβο στην Ιόνια Οδό, ενώ το Πλατυγιάλι, με τη μοναδική ελεύθερη εμπορική και βιομηχανική ζώνη, παραμένει εκτός αυτοκινητοδρόμων. Η Αιτωλοακαρνανία είναι ο μοναδικός νομός της Δυτικής Ελλάδας χωρίς καθόλου σιδηροδρομικό δίκτυο», ανέφερε, κάνοντας λόγο για δομική υστέρηση δεκαετιών.
Παρατήρησε, ακόμη, ότι το τμήμα του υπό κατασκευή οδικού άξονα Μπράλος – Άμφισσα, που βρίσκεται στην Αιτωλοακαρνανία, δεν διαθέτει τελική χάραξη, παρά μόνο κάποιες σκόρπιες προμελέτες, ούτε χρονοδιάγραμμα.
Ως προς την ενεργειακή εικόνα του νομού, εξήγησε πως η διαδικασία μετάβασης σε φυσικό αέριο και ενεργειακές κοινότητες ξεκίνησε το 2018, οπότε ολοκληρώθηκε η χωροθέτηση για το Αγρίνιο -μαζί με Πάτρα και Πύργο-. Από τα 72 χλμ. δικτύου φυσικού αερίου που προβλέπονται, προϋπολογισμού άνω των 10 εκατ., σήμερα έχουν κατασκευαστεί μόλις τα 15 χλμ. Με την ολοκλήρωσή του, θα μειώσει το ενεργειακό κόστος κατά 35% για τα νοικοκυριά, 40% στα αρτοποιεία, 36% στην εστίαση.
«Δεν αρκεί όμως μόνο αυτό, το φυσικό αέριο πρέπει να επεκταθεί και πέρα από τις πόλεις για να στηρίξει τη βιοτεχνία, τη βιομηχανία, την αγροδιατροφή, τις επενδύσεις, τον τουρισμό», επισήμανε ο κ. Βλαχογιάννης. Αναφορικά με τη μεγαλύτερη ενεργειακή κοινότητα αυτοπαραγωγής στη χώρα των 105MW, αυτή αναμένεται να μειώσει το ενεργειακό κόστος σε ύδρευση, άρδευση, σχολεία και δήμους.
Στην ανάγκη έξυπνων κινήσεων στα πεδία της τεχνητής νοημοσύνης και των «αόρατων δικτύων» αναφέρθηκε ο Κώστας Παπαλάμπρου, επίκουρος καθηγητής στο τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του ΑΠΘ. «Είμαστε από τις πιο φτωχές περιφέρειες, σχεδόν το 1/3 είναι στα πρόθυρα της φτώχειας, αυτό δεν είναι ανεκτό. Τα ισχυρά μας όπλα είναι η διπλάσια αγροτική παραγωγή από τον εθνικό μέσο όρο, οι πλούσιοι φυσικοί πόροι και μια μορφωμένη νέα γενιά», είπε, βάζοντας το πλαίσιο.
Έθεσες ως προτεραιότητα την ολική ψηφιακή υποδομή παντού. «Δεν είναι δυνατόν σήμερα χωριά όπως το Θέρμο ή ορεινές περιοχές να μην έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο. Αυτό από τη φύση του είναι μια ανισότητα», σχολίασε, προτείνοντας ένα πρόγραμμα για 100% κάλυψη με οπτικές ίνες ως το 2027, ώστε κάθε παιδί και νέος να κάνουν μαθήματα από το σπίτι του, κάθε παραγωγός να πουλά στην Ευρώπη με ίσους όρους, ώστε να κρατήσουμε τους νέους στον τόπο μας. «Οι άνθρωποι απλά επιβιώνουν, πρέπει να αναπνεύσουν», τόνισε.
Ακόμη, εστίασε στον ψηφιακό μετασχηματισμό των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και την «έξυπνη» γεωργία, η οποία και μπορεί να ανατρέψει τα μειονεκτήματα του μικρού και διάσπαρτου κλήρου, χαμηλής παραγωγικότητας. «Ακόμη, η περιοχή μας θα μπορούσε να είναι πρωτοπόρος στην πράσινη μετάβαση. Ομάδες κατοίκων, αγροτών, να μοιράζονται φωτοβολταϊκά και drones, να γίνουν σύγχρονοι οι συνεταιρισμοί με αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης», κατέληξε.
Στους παράγοντες που εμπόδισαν την ισόρροπη ανάπτυξης της ανατολικής και της δυτικής Ελλάδας, αναφέρθηκε ο Γιάννης Λύτρας, τ. Αντιπεριφερειάρχης Υποδομών και Δικτύων της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας. «Είχαμε δύο φυσικά εμπόδια, που ήταν η ζεύξη Ρίου – Αντιρρίου και Ακτίου – Πρέβεζας, κι ένα πολιτικό εμπόδιο, την εμπόλεμη κατάσταση με την Αλβανία. Αυτά έχουν αρθεί και φέρουν έντονη τη σφραγίδα του ΠΑΣΟΚ. Είμαστε περήφανοι για αυτό και έτσι έχουμε τη δυνατότητα να συζητάμε το παρελθόν γιατί σχεδιάζουμε το μέλλον», σημείωσε.
Ανέδειξε την ανάγκη ανασχεδιασμού και εκσυγχρονισμού του οδικού άξονα Πάτρας – Τρίπολης, ώστε να επιτευχθεί μία ολοκληρωμένη ανάπτυξη και των δύο περιφερειών που επί της ουσίας συνιστούν μία ενότητα. Αντίστοιχα, εξήρε τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο άξονας που ξεκινά από τον Βόλο και διέρχεται από Λαμία, Καρπενήσι, Αγρίνιο, Πλατυγιάλι και Αστακό, το οποίο είχε ενταχθεί στα διευρωπαϊκά δίκτυα από το ΠΑΣΟΚ.
Στην παρέμβασή του, ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Αχαΐας, Θεόδωρος Λουλούδης, έκανε λόγο για μια κρίσιμη περίοδο για όλη τη Δυτική Ελλάδα. «Η Αχαΐα βρίσκεται εδώ και χρόνια σε τροχιά υποαξιοποίησης πόρων και χαμηλών δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων», περιέγραψε, εκφράζοντας την αγωνία των μικρομεσαίων επιχειρήσεων για το δυσβάστακτο λειτουργικό κόστος, που δημιουργούν στην αγροτική ενδοχώρα η έλλειψη σιδηροδρόμου, εναλλακτικών μορφών ενέργειας, όπως τα δίκτυα φυσικού αερίου που σε άλλες περιφέρειες υπάρχουν εδώ και δύο δεκαετίες.
Ως εθνικό πρόβλημα προσδιόρισε το έλλειμα εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων στο πεδίο και στην καθημερινότητα των μικρών επιχειρήσεων. «Ως επιμελητήριο έχουμε καταθέσει ένα ολοκληρωμένο τοπικό σχέδιο ανάπτυξης, δέκα αξόνων», ανέφερε, καυτηριάζοντας το γεγονός ότι στην Αχαΐα δεν έχουν κατευθυνθεί έργα νέας γενιάς, όπως data centers, υπερυπολογιστές, logistics parks, ενεργειακά πάρκα. Ειδική αναφορά έκανε στη μεγάλη καθυστέρηση αδειοδότησης της οργανωμένης ενεργειακής κοινότητας των ΟΤΑ.
Από την πλευρά του, ο Γιώργος Παππάς, Πρόεδρος του Οικονομικού Επιμελητηρίου Βορειοδυτικής Πελοποννήσου και Δυτικής Ελλάδος, τόνισε την ανάγκη πιο αποτελεσματικών μηχανισμών άμβλυνσης των κοινωνικών ανισοτήτων. «Μια σύγχρονη σοσιαλδημοκρατική πρόταση θα πρέπει να περιλαμβάνει το εφαλτήριο για την ανάπτυξη που συνοδεύεται από ισχυρή αναδιανομή του πλούτου. Άρα συμπεριληπτική ανάπτυξη», σημείωσε, θέτοντας ως προϋποθέσεις το φιλοεπιχειρηματικό προφίλ, τη στήριξη της καινοτομίας, την προοδευτική φορολόγηση, την προώθηση της ισότητας των ευκαιριών και ένα σύγχρονο εκπαιδευτικό σύστημα.
Τέλος, ο Πρόεδρος του ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδος, Βαγγέλης Καραχάλιος, εντόπισε την πηγή του προβλήματος για την υστέρηση της Δυτικής Ελλάδας, όπου καταγράφονται 40 χρόνια παραγωγικής αποεπένδυσης, στο γεγονός ότι «το κράτος δρα περισσότερο ως μεταφορέας χρημάτων, με σκοπό την απορρόφηση και όχι την αξία και το πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα. Δεν υπάρχει ένα ενιαίο παραγωγικό σχέδιο που να δένει τις ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις και τον κόπο του Έλληνα πολίτη σε στρατηγικούς στόχους όπως η μεταποίηση, η καινοτομία, η βιομηχανία».
Τη θεματική ενότητα συντόνισε ο δημοσιογράφος Κώστας Κριετσιώτης.
