Δημήτρης Μάντζος - Η σημερινή συνέντευξη του Υπουργού Εξωτερικών κ. Γεραπετρίτη είναι πολλαπλά δηλωτική των θέσεων και προθέσεων της Ελληνικής Κυβέρνησης, στην κρίσιμη γεωπολιτική συγκυρία.

Με καθυστέρηση, η Κυβέρνηση συνειδητοποιεί ότι τα «ήρεμα νερά δεν είναι αυτοσκοπός», όταν όλο το προηγούμενο διάστημα εξέπεμπε το ακριβώς αντίθετο μήνυμα προς πάσα κατεύθυνση, παρέχοντας την ευχέρεια και την ευκαιρία στην Τουρκία να καλύπτει κάτω από ένα χαλί «καλών προθέσεων» τις αναθεωρητικές της επιδιώξεις που διαρκώς διευρύνονται -από το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, που υπογράφηκε επί Κυβέρνησης Νέας Δημοκρατίας, έως τη «Γαλάζια Πατρίδα» που δυστυχώς φαίνεται να βρίσκεται ήδη προ των πυλών της Τουρκικής Εθνοσυνέλευσης.

Παράλληλα, ο Υπουργός Εξωτερικών, εκτός του ότι συγκρίνει τη δική του θητεία με την περίοδο προ του 2023, σαν να κυβερνούσε τότε άλλο κόμμα και όχι η Νέα Δημοκρατία, καταφεύγει στην επιλεκτική ανάγνωση της ιστορίας και την κατά το δοκούν παράθεση δεδομένων, προκειμένου να δικαιολογήσει πράξεις και παραλείψεις της Κυβέρνησης Μητσοτάκη.

«Λησμονεί» έτσι ο Υπουργός Εξωτερικών ότι για πρώτη φορά τα απώτατα όρια της δυνητικής ΑΟΖ της χώρας μας κατοχυρώθηκαν και διεθνώς με τον ν. 4001/2011, από την Κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ Γ. Παπανδρέου με πρωτοβουλία του Γιάννη Μανιάτη, παρέχοντας το ασφαλές έδαφος για πρωτοβουλίες σε ενεργειακό αλλά και ευρύτερα γεωπολιτικό επίπεδο, κάτι που έμεινε αναξιοποίητο από τις επόμενες Κυβερνήσεις ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ και Νέας Δημοκρατίας.

«Ξεχνά» ότι ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός συνιστά ευρωπαϊκή υποχρέωση της χώρας που έπρεπε να έχει ολοκληρωθεί ήδη από το 2021 και ωστόσο άρχισε να υλοποιείται από την Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας μόλις το 2025, μετά την καταδίκη της χώρας από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ εκκρεμούν ως σήμερα τα προβλεπόμενα ειδικά χωροταξικά πλαίσια.

Και φυσικά αποφεύγει -παρά τα πολλαπλά αιτήματα του Προέδρου του ΠΑΣΟΚ Νίκου Ανδρουλάκη- να παράσχει ένα δεσμευτικό και σαφές χρονοδιάγραμμα υλοποίησης του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, που δεν αίρει απλώς την ενεργειακή απομόνωση της Μεγαλονήσου, όπως αρκείται ο ίδιος να σημειώσει, αλλά αφενός αποτελεί έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος αφετέρου δε συνδέεται άμεσα με την άσκηση των εθνικών κυριαρχικών μας δικαιωμάτων που ανεστάλη εξαιτίας της τουρκικής παράνομης αντίδρασης ανοιχτά της Κάσου τον Ιούλιο 2024.

Απέναντι στις επικοινωνιακές επιδιώξεις της Κυβέρνησης και των «διορθώσεων πορείας» που επιχειρεί έναντι των πιέσεων που δέχεται και από τη δεξιά της πτέρυγα, η Ελληνική Εξωτερική Πολιτική απαιτεί σοβαρότητα, προνοητικότητα και ειλικρίνεια. Μόνο έτσι μπορούν να οικοδομηθούν οι αναγκαίες συνθήκες συνέχειας και συνέπειας που πρέπει πάντα να χαρακτηρίζουν μια αποδοτική και ωφέλιμη εθνική στρατηγική.

•Άρθρο Κώστας Τσουκαλάς στην Real News

Η νέα τουρκική πρόκληση με την ανακήρυξη θαλάσσιων πάρκων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο δεν αφήνει περιθώρια για αυταπάτες. Το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» δεν είναι πλέον απλώς μια ακραία ρητορική της Άγκυρας για εσωτερική κατανάλωση. Μετατρέπεται βήμα-βήμα σε εφαρμοσμένη πολιτική, που αμφισβητεί με θράσος ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα.

Η Τουρκία, με τα δύο θαλάσσια πάρκα που καθορίζει, δεν αναγνωρίζει την επήρεια του Καστελόριζου, της Σαμοθράκης και της Λήμνου και επιχειρεί να εντάξει στους σχεδιασμούς της περιοχές που αφορούν ελληνική υφαλοκρηπίδα, ΑΟΖ, ακόμη και δικαιώματα που απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας. Δεν πρόκειται για επικοινωνιακή πρόκληση. Πρόκειται για κλιμάκωση που απαιτεί απάντηση.

Και εδώ αποκαλύπτεται το αδιέξοδο της εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης Μητσοτάκη.

Για χρόνια καλλιεργήθηκε το αφήγημα των «ήρεμων νερών». Η κυβέρνηση παρουσίασε την στιγμιαία ηρεμία ως απόδειξη επιτυχίας, την ώρα που η Τουρκία συνέχιζε να οικοδομεί μεθοδικά τη στρατηγική της, να διεθνοποιεί τις διεκδικήσεις της και να αναβαθμίζει τη γεωπολιτική της θέση.

Η χώρα μας ξόδεψε σημαντικό διπλωματικό και στρατηγικό κεφάλαιο χωρίς αντίκρισμα. «Έπαιξε όλα της τα λεφτά» στη σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες, διεύρυνε τη στρατιωτική συνεργασία και ανέλαβε πρωτοβουλίες σε διεθνή μέτωπα. Όμως αυτές οι επιλογές δεν μεταφράστηκαν σε στήριξη στην Ελλάδα. Τώρα , ο Έλληνας Πρωθυπουργός εμφανίζεται να παρακαλά μάταια για μια σύνάντηση με τον Πρόεδρο Τράμπ.Το ερώτημα παραμένει: τι απέδωσε αυτή η στρατηγική όταν η Τουρκία αμφισβητεί ευθέως ελληνικά δικαιώματα χωρίς να υπάρχει στήριξη από τους συμμάχους μας;

Αντί να υπάρχει ισορροπία ισχύος και αλληλοσεβασμός , η Άγκυρα αναβαθμίζεται και αποθρασύνεται . Ενισχύει τις αμυντικές της συνεργασίες, αποκτά μεγαλύτερο γεωπολιτικό βάρος και εμφανίζεται με αυξημένη αυτοπεποίθηση απέναντι στην Ελλάδα.

Δεν είναι η πρώτη προειδοποίηση. Προηγήθηκε το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Ακολούθησε η παρεμπόδιση της πόντισης του ηλεκτρικού καλωδίου ανοικτά της Κάσου. Συνέχισε με την κατάθεση χαρτών που αποτυπώνουν το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας». Τώρα έρχονται τα θαλάσσια πάρκα, η αντίδραση του τουρκικού Υπουργείου Εξωτερικών στο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο των ΑΠΕ που ανακοίνωσε η ελληνική κυβέρνηση και φαίνεται να έπεται και η νομοθέτηση της «Γαλάζιας Πατρίδας». Όλα αυτά συγκροτούν μια αλυσίδα γεγονότων και όχι μεμονωμένες εξαιρέσεις προκλητικότητας.

Η σταδιακή αποτύπωση του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» σε χάρτες, διοικητικές πράξεις και διεθνείς πρωτοβουλίες δημιουργεί τον κίνδυνο παγίωσης μιας νέας πραγματικότητας, εάν η Ελλάδα δεν απαντήσει έγκαιρα, θεσμικά και αποφασιστικά. Η ανοχή σε κάθε νέο βήμα πρόκλησης αυξάνει το κόστος της επόμενης αντίδρασης.

Η μονοδιάστατη πολιτική του κατευνασμού δεν μπορεί να αποτελεί εθνική στρατηγική. Το να γυρνάς το μάγουλο συνεχώς δεν είναι εξωτερική πολιτική.

Η Ελλάδα χρειάζεται ξανά ενεργητική, πολυδιάστατη και διεκδικητική εξωτερική πολιτική. Να μην περιμένει την επόμενη κίνηση της Τουρκίας, αλλά να διαμορφώνει η ίδια τις εξελίξεις. Να οικοδομεί συμμαχίες, να δημιουργεί διπλωματικά σχήματα, να αξιοποιεί το ευρωπαϊκό της βάρος και να συνδέει κάθε αναβάθμιση των ευρωτουρκικών σχέσεων με τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να παραμένει θεατής όταν αμφισβητούνται δικαιώματα κράτους-μέλους της. Η Ελλάδα πρέπει να απαιτήσει έμπρακτη ευρωπαϊκή στήριξη και να θέσει άμεσα το ζήτημα ευρωπαϊκών κυρώσεων απέναντι σε μονομερείς ενέργειες που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο και αμφισβητούν κυριαρχικά δικαιώματα χώρας-κράτους μέλους της ΕΕ. Να μην αποδεχτούμε άλλο την πολιτική των ίσων αποστάσεων.

Απέναντι στη λογική της αναμονής και της διαχείρισης, το ΠΑΣΟΚ έχει διαμορφώσει μια διαφορετική εθνική στρατηγική: ενεργητική διπλωματία, ισχυρή παρουσία στην Ευρώπη, σαφείς κόκκινες γραμμές και καμία ανοχή στη δημιουργία τετελεσμένων.

Τα «ήρεμα νερά» τελείωσαν. Η καλή γειτονία με την Τουρκία και η εμπιστοσύνη χτίζονται με αμοιβαίο σεβασμό, όχι με αδράνεια και λογικές «αυτόματου πιλότου».

Και η χώρα χρειάζεται μια εξωτερική πολιτική με βάθος που δεν θα ακολουθεί τις εξελίξεις, αλλά θα τις διαμορφώνει με στόχο την παγίωση της ειρηνικής συνύπαρξης με την Τουρκία και τη διασφάλιση των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων.

Ο Πρωθυπουργός επανέλαβε ότι «η κλιματική αλλαγή δεν βάζει φωτιές». Σωστά. Η κλιματική κρίση δεν ανάβει το σπίρτο. Κάνει όμως το περιβάλλον πιο εύφλεκτο, τις συνθήκες πιο ακραίες και την ευθύνη του κράτους ακόμη μεγαλύτερη.

Ακριβώς γι’ αυτό η επίκληση της κλιματικής κρίσης δεν μπορεί να λειτουργεί ως μόνιμο κυβερνητικό άλλοθι. Όσο πιο δύσκολες γίνονται οι συνθήκες, τόσο πιο αυστηρά πρέπει να αξιολογείται η πρόληψη, η ετοιμότητα, η επιχειρησιακή απόκριση και η αποκατάσταση.

Ο Πρωθυπουργός δεν είναι ουδέτερος σχολιαστής των κρίσεων. Είναι ο επικεφαλής της κυβέρνησης και έχει την πολιτική ευθύνη για τη λειτουργία της. Η οργάνωση του κράτους, η προετοιμασία του μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων, ο συντονισμός των Υπουργείων, η ετοιμότητα των επιχειρησιακών δομών και η αποτίμηση των αποτελεσμάτων αποτελούν ευθύνη της κυβέρνησης που ο ίδιος διευθύνει.

Η κυβέρνηση επικαλείται ότι από την αρχή του Αυγούστου εκδηλώθηκαν πάνω από 500 πυρκαγιές και περίπου 2.700 από την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου. Ο αριθμός αυτός πράγματι αποτυπώνει σημαντικό επιχειρησιακό φορτίο. Δεν αποδεικνύει όμως από μόνος του ότι η φετινή πίεση είναι χωρίς προηγούμενο, ούτε μπορεί να χρησιμοποιείται ως γενική δικαιολογία για τις αδυναμίες του μηχανισμού.

Με βάση επεξεργασία των διαθέσιμων επίσημων ανοικτών δεδομένων του Πυροσβεστικού Σώματος για την περίοδο 2019 έως 2022, στο ίδιο χρονικό σημείο της αντιπυρικής περιόδου είχαν ήδη καταγραφεί 2.601 αγροτοδασικές πυρκαγιές το 2019, 3.431 το 2020, 3.468 το 2021 και 3.064 το 2022. Συνεπώς, οι περίπου 2.700 πυρκαγιές του 2026 έως τις 13 Αυγούστου δεν συνιστούν τον υψηλότερο αριθμό της τελευταίας περιόδου. Είναι υψηλός αριθμός, αλλά χαμηλότερος από τα αντίστοιχα επίπεδα του 2020, του 2021 και του 2022.

Ακόμη και το επιχείρημα των περισσότερων από 500 πυρκαγιών από την 1η Αυγούστου χρειάζεται προσοχή. Για το αντίστοιχο διάστημα από 1 έως 13 Αυγούστου είχαν καταγραφεί 482 πυρκαγιές το 2019, 447 το 2020, 596 το 2021 και 506 το 2022. Άρα η φετινή εικόνα είναι δύσκολη, αλλά όχι μοναδική.

Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι μόνο πόσες πυρκαγιές ξέσπασαν. Είναι πόσες ξέφυγαν, πόση έκταση κάηκε, πόσες ζωές χάθηκαν, πόσοι οικισμοί απειλήθηκαν, πόσα μέσα ήταν πράγματι διαθέσιμα, ποια έργα πρόληψης λειτούργησαν και ποια κρίσιμα συστήματα παρέμειναν στα χαρτιά.

•Κοινή ανακοίνωση Ανδρέας Πουλάς & Χάλαρης Μιχάλης 📎Link στο πρώτο σχόλιο

Κώστας Τσουκαλάς - Έπειτα από πολυήμερη σιωπή μπροστά στις αλλεπάλληλες προκλήσεις της Τουρκίας, την επιχείρηση δημιουργίας τετελεσμένων και την καταπάτηση στην πράξη εκ μέρους της γειτονικής χώρας της Συμφωνίας των Αθηνών, ο Πρωθυπουργός επέλεξε στην κυριακάτικη ανάρτηση του να υποβαθμίσει τη νέα κλιμάκωση.

Ο κ. Μητσοτάκης που εμφανίζει εαυτόν ως αναντικατάστατο Πρωθυπουργό που οι σύμμαχοι θα αναζητήσουν στο τηλέφωνο στις 3 τα ξημερώματα, να ενημερώσει τους πολίτες γιατί δεν σήκωσε εκείνος το τηλέφωνο αναλαμβάνοντας πρωτοβουλίες για τη δημόσια επίσημη αποδοκιμασία της Τουρκίας και την επιβολή κυρώσεων σε επίπεδο ΕΕ.

Η αδράνεια και η υποχωρητικότητα δεν είναι επιλογή.

Τέλος, ο κ. Μητσοτάκης αποφάσισε στις 23 Αυγούστου να κηρύξει τη λήξη της αντιπυρικής περιόδου και να δηλώσει αυτάρεσκα ότι όλα πήγαν «εξαιρετικά».

Δεν θα αποφύγει τη λογοδοσία για το αν έπιασαν τόπο τα κονδύλια που κατευθύνθηκαν στην πρόληψη, γιατί χιλιοδιατυπωμένες δεσμεύσεις δεν έχουν γίνει πράξη τη στιγμή που κυβερνά επτά χρόνια και γιατί απεντάχθηκαν κρίσιμα έργα από το Ταμείο Ανάκαμψης.