Κοινή Ανακοίνωση Τομέα Ψηφιακής Πολιτικής & Δικτύων & Ράνιας Θρασκιά, Βουλευτού Α’ Θεσσαλονίκης ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, Υπεύθυνης Κ.Τ.Ε.Ψυχικής Υγείας
Η κυβέρνηση, με το άρθρο 43 του πρόσφατου νόμου 5216/2025 (ΦΕΚ Α 118/07.07.2025), θεσμοθέτησε εξαίρεση από κάθε υποχρέωση δημοσιότητας και διαφάνειας για όλες τις δημόσιες συμβάσεις έως 100.000 ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) που συνάπτουν, για το σύνολο του 2025, τα Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα του άρθρου 11 του ν.2716/1999 – δηλαδή για φορείς ψυχικής υγείας που εποπτεύονται από το Υπουργείο Υγείας και χρηματοδοτούνται από κρατικούς και ευρωπαϊκούς πόρους.
Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, κατά τη διάρκεια της συζήτησης του εν λόγω νομοσχεδίου τόσο στις Επιτροπές όσο και στην Ολομέλεια της Βουλής, ζήτησε την απόσυρση της διάταξης.
Καθώς πρόκειται για μια διάταξη πλήρους αδιαφάνειας, που:
· Καταργεί ρητά την υποχρέωση καταχώρησης στο ΚΗΜΔΗΣ και χρήσης του ΕΣΗΔΗΣ για τις συμβάσεις που συνάπτονται.
· Δεν προβλέπει στο πλαίσιο της προώθησης της διαφάνειας και της λογοδοσίας, την χρήση και την απαραίτητη ενίσχυση του Μητρώου Επιχορηγούμενων Φορέων με πρόσθετους μηχανισμούς διαφάνειας οικονομικών δεδομένων.
· Έχει αναδρομική ισχύ από 1/1/2025.
Η Επιστημονική Υπηρεσία της Βουλής, στην έκθεσή της, είναι καταπέλτης. Επισημαίνει ότι η ρύθμιση παραβιάζει ευθέως το ευρωπαϊκό δίκαιο, δεν τεκμηριώνεται νομικά ούτε δημοσιονομικά.
Είναι σαφές ότι η κυβέρνηση ακυρώνει βασικές θεσμικές εγγυήσεις διαφάνειας, λογοδοσίας και αποτροπής διακρίσεων μεταξύ επιχορηγούμενων φορέων.
Η Πολιτεία οφείλει να παρέχει σε όλους τους φορείς ουσιαστική και τεχνική βοήθεια και πόρους για να υλοποιήσουν το έργο τους και όχι να καταργεί για όλους την διαφάνεια και τον έλεγχο. Μια πραγματική ψυχιατρική μεταρρύθμιση και όχι τη διάλυση της Ψυχικής Υγείας όπως κατάφερε η κυβέρνηση, η οποία θα πρέπει να παρέχει εφόδια στους φορείς και να βασίζεται σε διεθνείς καλές πρακτικές, με πρόβλεψη για την απλοποίηση διαδικασιών τους και τη μείωση της γραφειοκρατίας.
Αντί αυτών, η κυβέρνηση επιλέγει ένα σχήμα που:
· Επιτρέπει δεκάδες εκατομμύρια ευρώ να διακινούνται χωρίς ανάρτηση, χωρίς έλεγχο, χωρίς ίχνος διαφάνειας.
· Υπονομεύει τη θεσμική αξιοπιστία του Δημοσίου και της χώρας.
Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής προτείνει:
1. Την άμεση κατάργηση του άρθρου 43, ώστε να διατηρούνται οι μηχανισμοί λογοδοσίας και ελέγχου μέσω της ανάρτησης των συμβάσεων των φορέων στο ΚΗΜΔΗΣ και στο ΕΣΗΔΗΣ.
2. Δημοσίευση της πλήρους λίστας των φορέων που εμπίπτουν στη ρύθμιση και των συμβάσεων που έχουν συναφθεί από 1.1.2025.
3. Τεχνολογική εξέλιξη και αναβάθμιση του Μητρώου Επιχορηγούμενων Φορέων στο πλαίσιο του προγράμματος ΔΙΑΥΓΕΙΑ – Εισαγωγή υποχρεωτικής ανάρτησης όλων των πράξεων στο σχετικό μητρώο της Διαύγεια με άμεση αναβάθμιση του.
4. Δημόσια τεκμηρίωση της χρηματοδότησης κατόπιν αξιολόγησης.
Η τεχνολογία οφείλει να υπηρετεί τη Δημοκρατία, όχι να την καταργεί. Η διαφάνεια δεν είναι πολυτέλεια – είναι προϋπόθεση νομιμότητας, ισονομίας και σεβασμού στο δημόσιο χρήμα.
Στόχος μας είναι να προστατεύσουμε το δημόσιο συμφέρον και να ενισχύσουμε τη λογοδοσία σε κάθε επίπεδο της διακυβέρνησης μέσα από την διεύρυνση του προγράμματος ΔΙΑΥΓΕΙΑ, η οποία αποτελεί την κεντρική μεταρρύθμιση του ΠΑΣΟΚ για την προώθησης της διαφάνειας και την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών στους θεσμούς.
