«Χρηματοδότηση 82,7 εκατ. ευρώ για αποζημιώσεις της Νέας Οδού Α.Ε. χωρίς ανάλυση των αιτιών – Διαχρονική επιβάρυνση του Δημοσίου»

Ερώτηση Αναστάσιου Νικολαΐδη και Ιωάννη Τσίμαρη, Βουλευτών ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής

ΠΡΟΣ: Τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών κ. Χρίστο Δήμα

ΘΕΜΑ: «Χρηματοδότηση 82,7 εκατ. ευρώ για αποζημιώσεις της Νέας Οδού Α.Ε. χωρίς ανάλυση των αιτιών – Διαχρονική επιβάρυνση του Δημοσίου»

Κύριε Υπουργέ,

Με την υπ’ αριθμ. 169361/21.10.2026 απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών (ΑΔΑ: 9ΡΒ5465ΧΘΞ-274), η οποία δημοσιεύθηκε στη Διαύγεια, εντάσσεται στο Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών 2026–2030, στον άξονα «Οδικές υποδομές», πράξη συνολικής δημόσιας δαπάνης 82.695.966,32 ευρώ για αποζημιώσεις της «Νέας Οδού Α.Ε.» λόγω γεγονότων ευθύνης του Δημοσίου. Η πράξη αφορά τη σύμβαση παραχώρησης της Ιόνιας Οδού Αντίρριο–Ιωάννινα, του ΠΑΘΕ από τον Α/Κ Μεταμόρφωσης έως τη Σκάρφεια και του συνδετήριου κλάδου Σχηματάρι–Χαλκίδα (ν. 3555/2007, όπως τροποποιήθηκε).

Παρά το ιδιαίτερα μεγάλο ύψος της δημόσιας δαπάνης, η αναρτημένη απόφαση δεν προσδιορίζει ποια συγκεκριμένα γεγονότα ευθύνης του Δημοσίου θεμελιώνουν τις αποζημιώσεις, ούτε την κατανομή του ποσού ανά αιτία, χρονική περίοδο και οδικό τμήμα. Δεν προκύπτει επίσης αν η χρηματοδότηση αφορά ήδη υφιστάμενες υποχρεώσεις, νέες απαιτήσεις ή και μελλοντικές καταβολές.

Η απόφαση αφορά ένταξη χρηματοδότησης και όχι αυτοτελή έγκριση ή καταβολή συγκεκριμένης αποζημίωσης. Ωστόσο, η φύση της πράξης δεν αναιρεί την ανάγκη δημόσιας εξειδίκευσης των υποχρεώσεων που συγκροτούν τα 82,7 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, ενώ η σχετική πρόσκληση αφορά συνεχιζόμενα έργα, η πράξη καταχωρίζεται ως «Νέο έργο ΠΔΕ» με κωδικό 2026ΑΤ07100054, γεγονός που χρειάζεται διευκρίνιση σε συνάρτηση με τον προηγούμενο κωδικό 2019ΣΕ07120002.

Το ζήτημα δεν περιορίζεται στη συγκεκριμένη απόφαση. Μια πρώτη, ενδεικτική αποτίμηση των δημοσιευμένων οικονομικών καταστάσεων της Νέας Οδού για την περίοδο 2018–2025 οδηγεί σε εκτίμηση αποζημιώσεων της τάξης των 175 εκατ. ευρώ, για διαφορετικές συμβατικές αιτίες. Πρόκειται για μη οριστική αποτίμηση και για αυτό το ακριβές ύψος των καταβληθεισών αποζημιώσεων και η συνολική επιβάρυνση του Ελληνικού Δημοσίου απαιτούν επίσημη επιβεβαίωση από το αρμόδιο Υπουργείο.

Χαρακτηριστική περίπτωση είναι οι επαναλαμβανόμενες αποζημιώσεις για τη μη λειτουργία των προβλεπόμενων σταθμών διοδίων στη Βαρυμπόμπη και στον Άγιο Στέφανο. Μάλιστα, κατά τη συζήτηση επίκαιρης ερώτησης στη Βουλή το 2024, ο Υφυπουργός Υποδομών Ν. Ταχιάος ανέφερε ότι, από το 2017, είχαν ήδη καταβληθεί στον παραχωρησιούχο περίπου 103,4 εκατ. ευρώ λόγω μη κατασκευής των διοδίων. Το γεγονός αυτό καθιστά αναγκαία την πλήρη αποτίμηση του κόστους και την εξέταση τρόπων περιορισμού του στο μέλλον.

Επειδή η ένταξη δημόσιας χρηματοδότησης 82,7 εκατ. ευρώ για συμβατικές αποζημιώσεις απαιτεί σαφή τεκμηρίωση των αιτιών και των σχετικών υποχρεώσεων, ώστε να διασφαλίζεται ο ουσιαστικός κοινοβουλευτικός έλεγχος.

Επειδή οι επαναλαμβανόμενες αποζημιώσεις προς τον ίδιο παραχωρησιούχο καθιστούν αναγκαίο τον πλήρη απολογισμό της επιβάρυνσης του Δημοσίου και την αξιολόγηση μέτρων για τον περιορισμό της.

Ερωτάται ο κ. Υπουργός:

1. Ποια συγκεκριμένα γεγονότα ευθύνης του Δημοσίου αντιστοιχούν στα 82.695.966,32 ευρώ της απόφασης με ΑΔΑ 9ΡΒ5465ΧΘΞ-274; Θα κατατεθεί αναλυτικός πίνακας ανά αιτία, χρονική περίοδο, οδικό τμήμα και ποσό, με παραπομπή στις σχετικές διοικητικές πράξεις και συμβατικές προβλέψεις;
2. Ποιο μέρος του ποσού αφορά υφιστάμενες υποχρεώσεις, ποιο νέες απαιτήσεις και ποιο ενδεχόμενες μελλοντικές καταβολές; Πώς συνδέεται ο νέος κωδικός 2026ΑΤ07100054 με τον προηγούμενο 2019ΣΕ07120002 και γιατί η πράξη καταγράφεται ως «Νέο έργο ΠΔΕ» κατόπιν πρόσκλησης για συνεχιζόμενα έργα; Ποια ποσά έχουν ήδη καταβληθεί από την πράξη, είτε μέσω του νέου είτε μέσω του προηγούμενου κωδικού;
3. Ποιο είναι το συνολικό ύψος των αποζημιώσεων που έχουν εγκριθεί και καταβληθεί στη «Νέα Οδό Α.Ε.» από την έναρξη της παραχώρησης έως σήμερα και ποιο το ανεξόφλητο υπόλοιπο; Θα κατατεθούν αναλυτικά στοιχεία ανά έτος, αιτία και οδικό τμήμα, με διάκριση από τις αποζημιώσεις προς τον κατασκευαστή και τις χρηματοδοτικές συμβολές του Δημοσίου;
4. Έχει αξιολογήσει το Υπουργείο το συνολικό κόστος των επαναλαμβανόμενων αποζημιώσεων προς τη «Νέα Οδό Α.Ε.», ιδιαίτερα εκείνων που σχετίζονται με τη μη λειτουργία προβλεπόμενων σταθμών διοδίων, και ποιες ενέργειες εξετάζει για τον περιορισμό αντίστοιχων επιβαρύνσεων του Δημοσίου στο μέλλον;