Με πρωτοβουλία του Τομεάρχη Προστασίας του Πολίτη ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής και Βουλευτή Βοιωτίας, Γιώργου Μουλκιώτη, κατατέθηκε Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη σχετικά με την αποτελεσματικότητα του ισχύοντος συστήματος ψυχικής αξιολόγησης και καταλληλότητας οπλοφορίας του προσωπικού της Ελληνικής Αστυνομίας.
Η Ερώτηση κατατέθηκε με αφορμή το πρόσφατο τραγικό περιστατικό στη Δράμα, όπου αστυνομικός αφαίρεσε τη ζωή της συζύγου του, επίσης αστυνομικού, και στη συνέχεια αυτοκτόνησε, αλλά και τη σειρά εξαιρετικά σοβαρών περιστατικών των τελευταίων ετών με εμπλοκή εν ενεργεία ή πρώην αστυνομικών σε γυναικοκτονίες, ανθρωποκτονίες, ενδοοικογενειακή βία και αυτοχειρίες.
Στην κοινοβουλευτική παρέμβαση αναδεικνύεται ότι το ζήτημα δεν αφορά μόνο την προστασία των ίδιων των αστυνομικών, αλλά συνιστά πρωτίστως ζήτημα δημόσιας ασφάλειας και εμπιστοσύνης των πολιτών προς τους θεσμούς. Η ύπαρξη διαδικασιών και πρωτοκόλλων δεν αρκεί από μόνη της, όταν τα περιστατικά βίας και οι τραγωδίες εξακολουθούν να επαναλαμβάνονται, προκαλώντας εύλογο προβληματισμό για την ουσιαστική αποτελεσματικότητα των μηχανισμών πρόληψης, έγκαιρης ανίχνευσης και παρέμβασης.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι, παρά τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις περί ενίσχυσης των μηχανισμών ψυχολογικής υποστήριξης και αξιολόγησης του προσωπικού, η ίδια η Ελληνική Αστυνομία έχει αναγνωρίσει την ανάγκη ανάπτυξης νέων εργαλείων ανίχνευσης ψυχοπαθολογίας, εκτίμησης ευαλωτότητας και περιοδικού ελέγχου της καταλληλότητας οπλοφορίας. Η παραδοχή αυτή γεννά εύλογα ερωτήματα για την επάρκεια του υφιστάμενου πλαισίου και για το κατά πόσο η Πολιτεία έχει εξαντλήσει όλα τα διαθέσιμα μέσα πρόληψης και προστασίας.
Παράλληλα, η Ερώτηση φέρνει στο προσκήνιο το ζήτημα της ισότιμης πρόσβασης όλων των αστυνομικών σε υπηρεσίες ψυχολόγων και ψυχιάτρων, ιδίως όσων υπηρετούν σε απομακρυσμένες, νησιωτικές, παραμεθόριες και ακριτικές περιοχές, όπου συχνά καταγράφονται σοβαρές ελλείψεις προσωπικού και υποδομών.
Κάθε νέο περιστατικό που βλέπει το φως της δημοσιότητας καταρρίπτει το κυβερνητικό αφήγημα περί επαρκών μηχανισμών πρόληψης και ελέγχου. Όταν περιστατικά γυναικοκτονιών, ανθρωποκτονιών, ενδοοικογενειακής βίας και αυτοχειριών με εμπλοκή αστυνομικών επαναλαμβάνονται, η συζήτηση δεν αφορά πλέον μόνο την ύπαρξη διαδικασιών, αλλά την αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητά τους. Η Κυβέρνηση καλείται να απαντήσει εάν το ισχύον σύστημα λειτουργεί πραγματικά ή εάν οι τραγικές αυτές υποθέσεις αποκαλύπτουν σοβαρά κενά που επί χρόνια παραμένουν χωρίς ουσιαστική αντιμετώπιση.
Το ΠΑΣΟΚ ζητά συγκεκριμένα στοιχεία και απαντήσεις.
Ζητά να μάθει αν οι διαδικασίες που εφαρμόζονται είναι επαρκείς, ποια είναι τα πραγματικά αποτελέσματά τους και ποιες πρωτοβουλίες προτίθεται να αναλάβει η κυβέρνηση για την ενίσχυση της πρόληψης.
Η προστασία της ψυχικής υγείας των αστυνομικών δεν είναι ζήτημα υπηρεσιακής διαχείρισης. Είναι προϋπόθεση για την προστασία της κοινωνίας, για την εύρυθμη λειτουργία της ΕΛ.ΑΣ. και για την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς.
Απέναντι στη λογική της επικοινωνίας, το ΠΑΣΟΚ επιμένει στη λογική της λογοδοσίας, της διαφάνειας και της αποτελεσματικότητας.
Ακολουθεί ολόκληρη η Ερώτηση.
ΕΡΩΤΗΣΗ & ΑΚΕ
Προς τον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη, κ. Μιχάλη Χρυσοχοΐδη.
Θέμα: «Γυναικοκτονίες, αυτοχειρίες και ακραία περιστατικά βίας με εμπλοκή αστυνομικών. Πόσο είναι αποτελεσματικό το ισχύον σύστημα ψυχικής αξιολόγησης και καταλληλότητας οπλοφορίας της ΕΛ.ΑΣ.;»
Κύριε Υπουργέ,
Η πρόσφατη τραγωδία στη Δράμα, όπου αστυνομικός δολοφόνησε τη σύζυγό του, επίσης αστυνομικό, και στη συνέχεια αυτοκτόνησε, επανέφερε με τον πλέον δραματικό τρόπο στο προσκήνιο το ζήτημα της ψυχικής υγείας, της ψυχολογικής υποστήριξης και της καταλληλότητας οπλοφορίας του προσωπικού της Ελληνικής Αστυνομίας.
Το περιστατικό αυτό δεν αποτελεί μεμονωμένο γεγονός. Την τελευταία δεκαετία έχουν καταγραφεί σειρά εξαιρετικά σοβαρών περιστατικών με εμπλοκή εν ενεργεία ή πρώην αστυνομικών. Τον Δεκέμβριο του 2017 αστυνομικός και φρουρός πρώην Πρωθυπουργού δολοφόνησε τη σύζυγό του, την πεθερά του και την τετράχρονη κόρη του και στη συνέχεια αυτοκτόνησε. Τον Μάρτιο του 2020 αστυνομικός σκότωσε με το υπηρεσιακό του όπλο τη σύζυγό του και φίλη της στην Κηφισιά. Τον Μάιο του 2022 πρώην αστυνομικός στην Καβάλα δολοφόνησε την εν διαστάσει σύζυγό του και το βρέφος τους, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2023 αστυνομικός στη Θεσσαλονίκη δολοφόνησε τη σύντροφό του και στη συνέχεια αυτοκτόνησε.
Παράλληλα, κατά τα τελευταία έτη έχουν καταγραφεί περιστατικά αυτοχειριών αστυνομικών, τα οποία αναδεικνύουν πέραν άλλων και τις ιδιαίτερες ψυχολογικές πιέσεις που συνεπάγεται η άσκηση του αστυνομικού λειτουργήματος και την ανάγκη ύπαρξης αποτελεσματικών μηχανισμών εξέτασης, πρόληψης, έγκαιρης ανίχνευσης κινδύνου και ουσιαστικής ψυχολογικής υποστήριξης.
Παρά τις κυβερνητικές εξαγγελίες και τις επανειλημμένες αναφορές της πολιτικής και φυσικής ηγεσίας της Ελληνικής Αστυνομίας σε φερόμενους ενισχυμένους μηχανισμούς ψυχολογικής αξιολόγησης και υποστήριξης του προσωπικού, η πραγματικότητα φαίνεται να διαψεύδει την εικόνα αυτή. Η ίδια η ΕΛ.ΑΣ. αναγκάστηκε να παραδεχθεί, στις 29 Μαΐου 2025, ότι απαιτούνται νέα εργαλεία ανίχνευσης ψυχοπαθολογίας, αξιολόγησης ευαλωτότητας και περιοδικού ελέγχου της καταλληλότητας οπλοφορίας. Η παραδοχή αυτή εγείρει εύλογα ερωτήματα για το κατά πόσο το προϋφιστάμενο σύστημα ήταν επαρκές και γιατί κρίθηκε αναγκαία η ριζική αναθεώρησή του.
Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι τα ψυχομετρικά εργαλεία δεν αποτελούν διαγνωστικά μέσα, αλλά εργαλεία ανίχνευσης και υποβοήθησης της αξιολόγησης από εξειδικευμένους ψυχολόγους και ψυχιάτρους.
Ακόμη μεγαλύτερο προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι, σύμφωνα με δημοσιοποιημένα στοιχεία, συνολικά 69 ψυχολόγοι έχουν πλαισιώσει τις υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας κατά την τελευταία διετία, περίπου 1.700 αστυνομικοί υποβάλλονται κάθε χρόνο σε ψυχιατρικό έλεγχο για την καταλληλότητα οπλοφορίας, ενώ ποσοστό μεταξύ 8% και 10% κρίνεται ακατάλληλο και στερείται το δικαίωμα οπλοφορίας. Επίσης εκτιμάται ότι κάθε χρόνο περίπου 20 έως 30 αστυνομικοί αφοπλίζονται λόγω εμπλοκής τους σε περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας, ενώ επιπλέον 20 έως 40 παραπέμπονται σε ψυχιατρική αξιολόγηση έπειτα από αναφορές για εκρήξεις βίας ή άλλες ανησυχητικές συμπεριφορές.
Παρ’ όλα αυτά, τα περιστατικά γυναικοκτονιών, ανθρωποκτονιών, ενδοοικογενειακής βίας και αυτοχειριών με εμπλοκή αστυνομικών εξακολουθούν να επαναλαμβάνονται. Το γεγονός αυτό δεν επιτρέπει εφησυχασμό ούτε πανηγυρισμούς για την ύπαρξη διαδικασιών, αλλά αντιθέτως επιβάλλει αυστηρό έλεγχο της αποτελεσματικότητάς τους.
Ιδιαίτερα ανησυχητικές είναι και οι δημόσιες επισημάνσεις του ψυχιάτρου – ψυχοθεραπευτή, ανώτατου στελέχους της Ελληνικής Αστυνομίας, ο οποίος, με αφορμή το πρόσφατο περιστατικό της Δράμας, τόνισε ότι τα ψυχομετρικά τεστ δεν μπορούν να προβλέψουν ούτε να αποκλείσουν την εκδήλωση βίαιης συμπεριφοράς και ότι αποτελούν απλώς ένα συμπληρωματικό εργαλείο και όχι μηχανισμό ουσιαστικής διάγνωσης ή πρόληψης. Οι τοποθετήσεις αυτές, προερχόμενες από πρόσωπο που υπηρέτησε επί σειρά ετών στο ανώτατο υγειονομικό επίπεδο της ΕΛ.ΑΣ., καθιστούν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη να αποσαφηνιστεί τι πραγματικά συμβαίνει πίσω από τους αριθμούς και τις κυβερνητικές ανακοινώσεις.
Επειδή, η προστασία της ψυχικής υγείας των αστυνομικών αποτελεί ζήτημα δημόσιας ασφάλειας.
Επειδή, τα επαναλαμβανόμενα περιστατικά γυναικοκτονιών, ανθρωποκτονιών, ενδοοικογενειακής βίας και αυτοχειριών με εμπλοκή αστυνομικών αναδεικνύουν την ανάγκη ουσιαστικής και όχι τυπικής αξιολόγησης της ψυχικής τους καταλληλότητας.
Επειδή, παρά την ύπαρξη ψυχολόγων και ψυχιάτρων στην Ελληνική Αστυνομία, καθώς και παρά τις δημόσιες διαβεβαιώσεις περί συνεχούς αξιολόγησης του προσωπικού, εξακολουθούν να καταγράφονται περιστατικά που γεννούν σοβαρά ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα των μηχανισμών έγκαιρης παρέμβασης και πρόληψης.
Επειδή, σύμφωνα με δημοσιοποιημένα στοιχεία, περίπου 150 αστυνομικοί ετησίως κρίνονται ακατάλληλοι για οπλοφορία, ενώ δεκάδες ακόμη παραπέμπονται για περαιτέρω ψυχιατρική αξιολόγηση ή αφοπλίζονται λόγω περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας.
Ερωτάται ο κ. Υπουργός:
- Ποιο είναι το ισχύον πλαίσιο αξιολόγησης και επανελέγχου της καταλληλότητας οπλοφορίας των αστυνομικών και πόσες φορές επανεξετάζεται κάθε αστυνομικός κατά τη διάρκεια της υπηρεσιακής του σταδιοδρομίας;
- Διενεργούνται έκτακτες και ενδεικτικές αξιολογήσεις και επανελέγχοι της καταλληλότητας οπλοφορίας των αστυνομικών και σε ποιες περιπτώσεις;
- Το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο πότε άρχισε να υλοποιείται και εφαρμόζεται; Έχουν λάβει χώρα τροποποιήσεις του, πότε και με βάση ποιες αιτίες;
- Πόσες φορές κατά τα έτη 2019-2026 ψυχολόγοι ή ψυχίατροι της ΕΛ.ΑΣ. εισηγήθηκαν αφαίρεση οπλοφορίας, απομάκρυνση από επιχειρησιακά καθήκοντα ή περαιτέρω ψυχιατρική παρακολούθηση αστυνομικών και σε πόσες περιπτώσεις η διοίκηση της ΕΛ.ΑΣ. υιοθέτησε τις σχετικές εισηγήσεις;
- Ποια διαδικασία ακολουθείται όταν ψυχολόγος ή ψυχίατρος της ΕΛ.ΑΣ. διαπιστώσει ενδείξεις επικινδυνότητας, σοβαρής ψυχικής επιβάρυνσης ή συμπεριφοράς που δύναται να συνδέεται με κίνδυνο άσκησης βίας και πόσες φορές ενεργοποιήθηκε η διαδικασία αυτή κατά τα έτη 2019-2026;
- Σε ποιο στάδιο βρίσκεται η ανάπτυξη και εφαρμογή των νέων εργαλείων ανίχνευσης ψυχοπαθολογίας και εκτίμησης ευαλωτότητας/ανθεκτικότητας που ανακοινώθηκαν στις 29 Μαΐου 2025; Τι δεν έχει εφαρμοσθεί έως σήμερα και γιατί;
- Πόσοι αστυνομικοί υποβλήθηκαν σε ψυχολογική ή ψυχιατρική αξιολόγηση κατά τα έτη 2019-2026 και σε πόσες περιπτώσεις κρίθηκε αναγκαία η λήψη μέτρων περιορισμού ή αφαίρεσης οπλοφορίας; Να κατατεθούν τα σχετικά στοιχεία.
- Πόσοι αστυνομικοί αφοπλίστηκαν λόγω περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας κατά τα έτη 2019-2026, σε πόσες περιπτώσεις η αφαίρεση οπλισμού ήταν προσωρινή και σε πόσες οριστική, καθώς και πόσοι εξ αυτών επανήλθαν σε καθεστώς οπλοφορίας; Να κατατεθούν τα σχετικά στοιχεία.
- Σε πόσες περιπτώσεις κατά τα έτη 2019-2026 αστυνομικοί ενεπλάκησαν ως δράστες σε υποθέσεις ανθρωποκτονιών, γυναικοκτονιών, απόπειρας ανθρωποκτονίας ή σοβαρών περιστατικών ενδοοικογενειακής βίας και σε πόσες από αυτές τις περιπτώσεις είχαν προηγουμένως απασχολήσει ψυχολόγους, ψυχιάτρους ή πειθαρχικές υπηρεσίες της ΕΛ.ΑΣ.; Να κατατεθούν τα σχετικά στοιχεία.
- Με ποια συχνότητα και με ποιον τρόπο διενεργούνται ψυχολογικές και ψυχιατρικές αξιολογήσεις αστυνομικών που υπηρετούν σε απομακρυσμένες, νησιωτικές, παραμεθόριες και ακριτικές περιοχές της χώρας; Υπάρχει ισότιμη πρόσβαση των αστυνομικών αυτών στις υπηρεσίες ψυχολόγων και ψυχιάτρων της ΕΛ.ΑΣ. ή καταγράφονται ελλείψεις λόγω γεωγραφικών περιορισμών και υποστελέχωσης;
- Πόσες επισκέψεις, κλιμάκια ή δράσεις ψυχολογικής υποστήριξης πραγματοποιήθηκαν κατά τα έτη 2022-2026 σε νησιωτικές, παραμεθόριες και ακριτικές υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας και ποιο είναι το ποσοστό κάλυψης του προσωπικού που υπηρετεί στις περιοχές αυτές;
- Πόσοι ψυχολόγοι και ψυχίατροι υπηρετούν σήμερα στην Ελληνική Αστυνομία, ανά Γενική Περιφερειακή Αστυνομική Διεύθυνση και ειδική υπηρεσία, και ο αριθμός αυτός επαρκεί για την ουσιαστική ψυχολογική παρακολούθηση και υποστήριξη του προσωπικού;
- Μετά τα αλλεπάλληλα περιστατικά γυναικοκτονιών, ανθρωποκτονιών και αυτοχειριών με εμπλοκή αστυνομικών, θεωρεί το Υπουργείο ότι το ισχύον σύστημα ψυχικής αξιολόγησης και καταλληλότητας οπλοφορίας λειτουργεί αποτελεσματικά;
- Υφίστανται εισηγήσεις και για ποια θέματα που χρήζουν επικαιροποημένο πλαίσιο αξιολόγησης και επανελέγχου της καταλληλότητας οπλοφορίας των αστυνομικών;
