ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον Υπουργό Υγείας κ. Μιχάλη Χρυσοχοΐδη
Θέμα: Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση και το μέλλον των ΚΕΘΕΑ
Σύμφωνα με πρόσφατη συνέντευξη του Υφυπουργού Υγείας, αρμόδιου για θέματα Ψυχικής Υγείας, αναμένεται η κατάθεση Νομοσχεδίου για την ψυχική υγεία και την ολοκλήρωση σε διοικητικό επίπεδο της Ψυχιατρικής Μεταρρύθμισης.
Στο Υπουργικό Συμβούλιο της 31ης Οκτωβρίου ο Υφυπουργός κ. Βαρτζόπουλος, ανακοίνωσε ότι ιδρύεται ο Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων» (Ε.Ο.Π.Α.Ε.), στον οποίο εντάσσονται και με τον οποίο διαλειτουργούν όλοι οι, μέχρι σήμερα, εγκεκριμένοι οργανισμοί και φορείς αντιμετώπισης των εξαρτήσεων.
Η ανακοίνωση αυτή, έχει προκαλέσει έντονες ανησυχίες και επιφυλάξεις στα ΚΕΘΕΑ της χώρας, μεταξύ των οποίων και του ΚΕΘΕΑ Αριάδνη στο Ηράκλειο της Κρήτης.
Όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση που εξέδωσαν, την οποία υπογράφει και η Ομοσπονδία Συλλόγων Οικογένειας ΚΕΘΕΑ: «Η διοικητική και λογιστική συνένωση όλων των εγκεκριμένων οργανισμών και δημόσιων προγραμμάτων σε έναν οργανισμό, μόνο δυσλειτουργίες και χρόνια προβλήματα μπορεί να δημιουργήσει. Όλοι οι οργανισμοί και όλα τα δημόσια προγράμματα που ασχολούνται με την απεξάρτηση, κινδυνεύουν μετά από δεκαετίες κοινωνικής προσφοράς, με αφανισμό της ταυτότητας, της ιστορίας τους και των θεραπευτικών μεθόδων τους! Την ίδια ώρα που τα ναρκωτικά και οι εξαρτήσεις γενικότερα διεισδύουν όλο και περισσότερο στην κοινωνία, σε ολοένα και μικρότερες ηλικίες, μέσα στα σχολεία! Η Απεξάρτηση στη χώρα μας χρειάζεται ΕΝΙΣΧΥΣΗ και ΟΧΙ ΔΙΑΛΥΣΗ».
Παράλληλα, ο Σύλλογος Εργαζομένων ΚΕΘΕΑ, με δημόσια ανακοίνωσή του τονίζει ότι: «Σε μια χώρα που δεν έχει εθνικό σχέδιο δράσης, παρότι έχει κατατεθεί δυο χρόνια τώρα από τον Εθνικό Συντονιστή για τα Ναρκωτικά και την Εθνική Επιτροπή Σχεδιασμού και Συντονισμού, στην οποία συμμετέχουν όλοι οι εγκεκριμένοι φορείς, το Υπουργείο Υγείας επιλέγει ένα άλμα στο κενό.
- Επιλέγει να καταργήσει αυτούς τους εγκεκριμένους φορείς και να φτιάξει έναν άλλο οργανισμό.
- Επιλέγει να αποσπάσει, για πρώτη φορά από την ίδρυσή του, μονάδες του ΕΣΥ και να τις εντάξει σε ένα Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου.
- Επιλέγει να ομογενοποιήσει τις επιστημονικές και θεραπευτικές πρακτικές που προσφέρουν εξαιρετικό έργο σε δεκάδες χιλιάδες πολιτών.
- Επιλέγει να τους «διοικεί» από την Αθήνα.
- Επιλέγει να αντικαταστήσει την επιστημονική έρευνα και τη θεραπευτική δουλειά με τη διοίκηση.
Η ολιστική αντιμετώπιση των εξαρτήσεων απαιτεί:
- Δικτύωση του συνόλου των υπηρεσιών παντού και για όλους και όλες, ανάλογα με τις ανάγκες τους.
- Εθνικό σχεδιασμό και συντονισμό του πεδίου.
- Επιστημονική ελευθερία και θεραπευτικό πλουραλισμό, ώστε όλοι και όλες να βρίσκουν μια απάντηση στο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν.
- Επιστημονική έρευνα που να αποτυπώνει την κατάσταση των εξαρτήσεων και των εξαρτητικών συμπεριφορών στη χώρα.
- Ανάπτυξη νέων υπηρεσιών για τις νέες εξαρτήσεις.
- Δημιουργία προδιαγραφών λειτουργίας των μονάδων και θεσμοθέτηση επαγγελματικής κατηγορίας εργαζόμενων στις εξαρτήσεις.
- Κάλυψη του συνόλου της χώρας με υπηρεσίες δίνοντας έμφαση στην τοπική κοινότητα με ενεργό συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών.
- Δομές πλήρως και μόνιμα στελεχωμένες».
Την πλήρη αντίθεσή τους στη σχεδιαζόμενη συγχώνευση των εγκεκριμένων θεραπευτικών οργανισμών και προγραμμάτων για τις εξαρτήσεις σε έναν υπερφορέα εκφράζει το Συμβούλιο Υπευθύνων Προγραμμάτων & Τομέων ΚΕΘΕΑ, με υπόμνημα που απέστειλε στην ηγεσία του Υπουργείου Υγείας.
Το υπόμνημα επισημαίνει ότι «ο σχεδιασμός του Υπουργείου δεν συνοδεύεται από κλινικά, οικονομικά και διοικητικά στοιχεία και γίνεται ερήμην των εμπλεκόμενων φορέων. Μια παραποιημένη εικόνα της σημερινής πραγματικότητας, με αποσιώπηση πολλών δεδομένων, προβάλλεται για την αιτιολόγησή του».
Τη σημασία των προγραμμάτων απεξάρτησης για την κοινωνική συνοχή καταδεικνύουν τα αποτελέσματα της έρευνας αποτελεσματικότητας που έδωσε το ΚΕΘΕΑ στη δημοσιότητα το 2022. Πρόκειται για το πρώτο μέρος ενός πολύπτυχου ερευνητικού σχεδίου, αποτέλεσμα συνεργασίας του Τομέα Έρευνας ΚΕΘΕΑ με το Institute of Behavioral Research του Texas Christian University.
Σύμφωνα με την έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε δύο χρονικές περιόδους (Φεβρουάριος-Ιούνιος 2021 και τον Σεπτέμβριο του 2021, με τις αναγκαίες προσαρμογές λόγω της πανδημίας COVID-19), κατά την επανεξέτασή τους 3 έως 5 χρόνια μετά την εισαγωγή σε Θεραπευτική Κοινότητα, το 55,3% των ατόμων που συμμετείχαν είχαν διακόψει τη χρήση κάθε ελεγχόμενης ουσίας σε όλο το διάστημα αναφοράς και ανεξάρτητα από τον χρόνο παραμονής τους στη θεραπεία. Το ποσοστό αυτό ανέρχεται σε 77% για όσους/ες είχαν συμπληρώσει την προτεινόμενη διάρκεια θεραπείας των 9 τουλάχιστον μηνών. Η θεραπεία απεξάρτησης σπάει τον φαύλο κύκλο της χρήσης και της παραβατικότητας, καθώς σηματοδοτεί σαφή μείωση της έκθεσης στο ποινικό σύστημα και αποτελεί ισχυρό μέσο ειδικής πρόληψης. Ενώ 77,4% των ατόμων είχε ποινικές εκκρεμότητες πριν από τη θεραπεία, το ποσοστό μειώθηκε σε 7,2% μετά από αυτήν. Επιπλέον, η θεραπεία οδηγεί σε παραγωγική ένταξη στην κοινωνία: μετά τη θεραπεία το ποσοστό πλήρους απασχόλησης αυξάνεται κατά 72,4%. Γενική βελτίωση παρατηρείται και στους δείκτες σωματικής και ψυχικής υγείας, κοινωνικής και οικογενειακής λειτουργικότητας.
Με βάση τα παραπάνω ερωτάσθε κ. Υπουργέ
- Σύμφωνα με το σχέδιο που ανακοινώθηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο σκοπεύετε να καταργήσετε όλα τα ΚΕΘΕΑ, μεταξύ αυτών και το ΚΕΘΕΑ Αριάδνη, προκειμένου να ενταχθούν στον υπό σύσταση οργανισμό;
- Πως απαντάτε στο αίτημα για ενίσχυση των στεγνών θεραπευτικών προγραμμάτων με μόνιμο προσωπικό για να μπορεί να υπάρχει
«θεραπευτικό συνεχές»;
- Ποιο είναι το εργασιακό μέλλον των ανθρώπων που εργάζονται σήμερα στα ΚΕΘΕΑ;
- Τι πρωτοβουλίες σκοπεύετε να λάβετε για την ενίσχυση των δομών με νέους χώρους και υλικοτεχνική υποδομή;
Οι ερωτώντες Βουλευτές
Φραγκίσκος Παρασύρης
Ιωάννης Τσίμαρης
Μπαράν Μπουρχάν
