Ομιλία Αικατερίνης Σπυριδάκη, Βουλευτή Λασιθίου ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, στην Ολομέλεια της Βουλής για το Νομοσχέδιο του Υπουργείου Εσωτερικών για «Εκλογή ευρωβουλευτών, διευκόλυνση εκλογέων μέσω επιστολικής ψήφου, εκκαθάριση εκλογικών καταλόγων και λοιπές διατάξεις του Υπουργείου Εσωτερικών».
Κύριε Πρόεδρε,
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Συζητάμε σήμερα ένα νομοσχέδιο, που άλλαξε κοινό αναφοράς, πιο γρήγορα, από οποιαδήποτε άλλο. Ξεκινήσαμε να συζητάμε ένα νομοσχέδιο, που θα διευκόλυνε την άσκηση του δικαιώματος ψήφου για τους έλληνες εκτός Επικράτειας στις Ευρωεκλογές και τα Δημοψηφίσματα. Στη διάρκεια των επιτροπών συζητήσαμε αναφορικά με την καθολική επιστολική ψήφο για όσους ψηφίζουν εντός Επικράτειας, χωρίς προϋποθέσεις, αναφερόμενοι στις Ευρωεκλογές και τα Δημοψηφίσματα και το ΠΑΣΟΚ , αντέδρασε στην καθολικότητα αυτή και διατύπωσε συγκεκριμένες προτάσεις. Από χθες, συζητάμε για μια τροπολογία, που φέρατε όχι στο «πάρα πέντε», όπως συνήθως κάνετε, αλλά στο «και πέντε», με την οποία επεκτείνεται η επιστολική ψήφος και στις εθνικές εκλογές.
Δείχνετε για άλλη μια φορά, το πώς ορίζεται ο σεβασμός για εσάς, τόσο στην κοινοβουλευτική διαδικασία, όσο και στις Δημοκρατικές διαδικασίες και το Σύνταγμα. Και η ειρωνεία είναι ότι ενώ συζητάμε πώς θα διευκολύνουμε την άσκηση του υψίστου δημοκρατικού δικαιώματος, παραβιάζετε κάθε έννοια δημοκρατικής διαδικασίας.
Προσπαθώ να καταλάβω με ποια πολιτική ηθική επικαλείστε τη συναίνεση, ιδίως στην τροπολογία αυτή;
Σας ωθεί ο σεβασμός προς την άσκηση του εκλογικού δικαιώματος;
Θεωρώ πως όχι – γιατί τότε θα είχατε σεβαστεί τη διαδικασία και θα είχε προηγηθεί διαβούλευση στις Επιτροπές.
Είναι το κατεπείγον; Όχι και εδώ.
Είναι αντιπροσωπευτικός της πολιτικής σας, ο τρόπος που διαχειρίζεστε και το συγκεκριμένο Εθνικό ζήτημα. Προχειρότητα, έλλειψη διαβούλευσης και αλαζονεία: τρία χαρακτηριστικά που βρίσκουμε σε κάθε νομοσχέδιο σας. Η Νέα Δημοκρατία είναι η Κυβέρνηση εκείνη που έχει παρέμβει στον εκλογικό νόμο σε όλα τα επίπεδα διοικητικά και πολιτικά, Δημοτικές, Περιφερειακές, Εθνικές Εκλογές, τις Ευρωεκλογές και τα Δημοψηφίσματα περισσότερες φορές από κάθε άλλη Κυβέρνηση στα σχεδόν 5 χρόνια διακυβέρνησής της. Και πάντα με συνέπεια στην προχειρότητα.
Η αλήθεια είναι ότι θα μπορούσα σε κάθε στάδιο της διαδικασίας να κάνω άλλη ομιλία. Αν έπρεπε να τοποθετηθώ την Κυριακή ή τη Δευτέρα, πριν την κατάθεση της τροπολογίας σας, θα σας έλεγα ότι το ΠΑΣΟΚ θα συμβάλει θετικά, στο βαθμό που το νομοσχέδιο το επιτρέπει, στη διευκόλυνση της επιστολικής ψήφου, διότι αποτελεί πάγια θέση μας εδώ και χρόνια, την οποία έχουμε εκφράσει επανειλημμένα. Βεβαίως, πάντα μετά από διάλογο, συναίνεση, διασφάλιση του αδιάβλητου της διαδικασίας των εκλογών και κυρίως χωρίς τυχοδιωκτισμούς και σκοπιμότητες. Άλλωστε η ψήφος των αποδήμων κατοχυρώθηκε νομοθετικά, χάρη στις προσπάθειες και τις ψήφους του ΠΑΣΟΚ. Και αυτό δεν μπορεί κανείς να το αμφισβητήσει.
Σήμερα όμως δε μπορώ να μιλήσω έτσι. Δεν αρκεί. Δυναμιτίσατε κάθε κλίμα συναίνεσης. Εξελίσσεται μια επιχείρηση μικροπολιτικού σχεδιασμού, με θρασύτητα και προσπάθεια απαξίωσης της διαφορετικής άποψης, εφαρμόζονται τεχνάσματα και πολιτικές, που δυστυχώς ωθούν τους πολίτες και κυρίως τους νέους ανθρώπους μακριά από την πολιτική και την εμπιστοσύνη στο πολιτικό σύστημα.
Και είναι άδικο. Είναι άδικο προς εμάς τους νεότερους πολιτικούς να πρέπει να απολογηθούμε για την έλλειψη δικής σας πολιτικής ηθικής. Τη στιγμή που προσπαθούμε με καθαρότητα και συνέπεια να κερδίσουμε την εμπιστοσύνη των πολιτών προς το πολιτικό σύστημα, τη στιγμή που παλεύουμε όλοι μας με επιμονή και κατανόηση να πείσουμε τους πολίτες να έχουν αυτοπεποίθηση, να τους πείσουμε ότι είναι απαραίτητο να συμμετέχουν ενεργά και να τους αποδείξουμε ότι η ψήφος τους έχει αξία, εσείς επιδεικνύετε αλαζονεία και αδιαλλαξία.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Το πνεύμα του Συντάγματος αποδέχεται την άρση των εμποδίων, όχι όμως την άμβλυνση των αρχών, που αφορούν στη διεξαγωγή της ψηφοφορίας, δηλαδή τη μυστικότητα της ψήφου, το αδιάβλητο των διαδικασιών και το ταυτόχρονο της διενέργειας των εκλογών.
Κατά τη διάρκεια των συζητήσεων στην αρμόδια Επιτροπή, ο Ειδικός Αγορητής μας, Παναγιώτης Δουδωνής επεσήμανε, εύστοχα, ότι η εκλογική διαδικασία αποτελεί την κορωνίδα της πολιτικής διαδικασίας, γιατί εκφράζεται το ανώτατο όργανο του κράτους, που είναι ο λαός και κατά συνέπεια απαιτείται συζήτηση και συνεννόηση σε Διακομματικές Επιτροπές και όχι απλώς να ανακοινώνονται αποφάσεις και μετά να συζητούνται. Δεν είναι αυτές οι σωστές βάσεις για να μιλήσουμε για συναίνεση. Δεν υπάρχει συναίνεση άνευ όρων.
Αν και δεν έγινε αυτό, εμείς , ως υπεύθυνη και συνεπής αντιπολίτευση, σταθήκαμε θετικά προς το νομοσχέδιο, έχοντας πολλές και ουσιώδεις παρατηρήσεις. Επισημάναμε ότι η θετική μας στάση δημιουργεί αυξημένες ευθύνες στην Κυβέρνηση, αναφορικά με τις παρατηρήσεις μας επί του νομοσχεδίου. Και την ευθύνη αυτή, είδαμε πώς τη διαχειρίστηκε η Κυβέρνηση. Αντί να ενσκήψει σε αυτές με διάθεση διορθώσεων και αλλαγών, επέδειξε αλαζονική συμπεριφορά και μικροκομματική λογική. Τι εξυπηρετεί εκείνη και όχι τι εξυπηρετεί πραγματικά τη Δημοκρατία.
Αποδείχτηκε έμπρακτα ότι η κυβέρνηση δε σέβεται τον ρόλο του Κοινοβουλίου και γράφει «στα παλαιά της υποδήματα» τις έννοιες της διαβούλευσης και της συναίνεσης.
Είχαμε, λοιπόν, παρατηρήσεις, διαφωνίες αλλά και προτάσεις. Για ιστορικούς πλέον λόγους θα αναφερθώ σε τρεις μόνο.
Είχαμε επισημάνει ότι η χορήγηση της δυνατότητας της επιστολικής ψήφου και στους εντός Επικρατείας Έλληνες, δίχως προϋποθέσεις, είναι λάθος. Η άνευ προϋποθέσεων επέκταση αυτής της δυνατότητας σε συνδυασμό με τεχνικές λεπτομέριες του τρόπου άσκησης δεν εγγυώνται πλήρως την επιτυχή διεξαγωγή και το αδιάβλητο της διαδικασίας. Οι περισσότερες χώρες δε διαθέτουν πλαίσιο για τους εντός Επικρατείας εκλογείς, ενώ κάποιες θέτουν αυστηρές προϋποθέσεις. Προτείναμε τη θέσπιση προϋποθέσεων, με βάση τα ισχύοντα σε άλλα Ευρωπαϊκά κράτη, που αφορούν σε συγκεκριμένες κατηγορίες εκλογέων λαμβάνοντας υπόψη αθροιστικά το τι συμβαίνει σε άλλες χώρες, όπως άτομα με αναπηρία, υπερήλικες, εποχικοί εργαζόμενοι, φοιτητές κ.λ.π
Η δυνατότητα κάποιος να ψηφίζει με φυσική παρουσία, ενώ είναι εγγεγραμμένος στον ειδικό εκλογικό κατάλογο εκλογέων επιστολικής ψήφου, είναι κάτι που δεν προβλέπεται σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες και είναι λάθος. Προτείναμε την αφαίρεσή της, τη θέσπιση ανώτατου χρονικού ορίου ταχυδρόμησης του φακέλου και ρύθμιση για οργάνωση εκλογικών κέντρων επιστολικής ψήφου σε επίπεδο δήμου ή περιφέρειας, όπου θα μπορούν να απευθύνονται οι εκλογείς για να παραδώσουν τον φάκελο της επιστολικής τους ψήφου, αν δεν πρόλαβαν να τον ταχυδρομήσουν ή για να τον αντικαταστήσουν, σε περίπτωση φθοράς.
Η εξακρίβωση των στοιχείων του εκλογέα μόνο για τους εντός Επικρατείας εκλογείς και όχι για τους εκτός Επικρατείας, είναι λάθος και δημιουργεί κινδύνους νοθείας του εκλογικού αποτελέσματος. Ζητήσαμε να υπάρξει αντίστοιχη ρύθμιση και για αυτούς.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Η άσκηση του εκλογικού δικαιώματος αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο του Δημοκρατικού Πολιτεύματος. Οφείλουμε να διασφαλίσουμε σε όλους την απρόσκοπτη άσκησή του. Οφείλουμε όμως αυτό να το πράξουμε με υπευθυνότητα και προσοχή, συναίνεση και διάλογο, χωρίς να παραβιάζονται βασικές αρχές του Συντάγματος και με πλήρη διασφάλιση της αδιάβλητης έκφρασης και αποτύπωσης της λαϊκής βούλησης.
Τώρα, η συναίνεση βρίσκεται στα δικά σας χέρια . Από τη δική σας στάση, θα εξαρτηθεί αν θα διευκολύνουμε την άσκηση του δικαιώματος ψήφου με το πλαίσιο ασφαλείας που σας θέσαμε.
Το παρόν και το μέλλον πρέπει να διαμορφώνεται από όλους μας, με καθημερινή συμμετοχή, ενημέρωση και έκφραση για τα μεγάλα αλλά και τα μικρότερα διακυβεύματα της εποχής, για τις προκλήσεις, που αντιμετωπίζουμε και για τους δρόμους, που πρέπει ακολουθήσουμε ως κοινωνία.
Είναι αδιαμφισβήτητο ότι η Δημοκρατία και η χώρα χρειάζεται όλους τους Έλληνες πολίτες είτε εντός είτε εκτός Ελλάδας. Χρειάζεται η ηθική εκείνη στην πολιτική που θα κάνει τον πολίτη να εμπιστευτεί ξανά το πολιτικό σύστημα και θα καταλάβει ότι τον αφορά το τί γίνεται στη χώρα. Χρειάζεται εκείνη η ηθική που θα κάνει τον πολίτη συμμέτοχο και όχι συνένοχο.
Χρειάζεται όμως και ένα πολιτικό σύστημα αξιόπιστο, αποτελεσματικό, με σεβασμό στους θεσμούς και τον λαό, που να εμπνέει ασφάλεια, αισιοδοξία και όχι απογοήτευση.
Δυστυχώς, εδώ και καιρό, με ευθύνη της Κυβέρνησης αυτό δεν το διαθέτουμε.
Σας Ευχαριστώ
