Ομιλία στην Ολομέλεια για το Νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για τον Κώδικα Φορολογίας
Κύριε Πρόεδρε,
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Το φορολογικό σύστημα και η φορολογική πολιτική αποτελούν βασικά αναπτυξιακά εργαλεία αλλά και εργαλεία αναδιανομής πλούτου και εισοδημάτων, που στοχεύουν αφενός στην βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και των ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης και αφετέρου στην καταπολέμηση των κοινωνικών ανισοτήτων και την επίτευξη της κοινωνικής ευημερίας.
Ο τρόπος λειτουργίας του φορολογικού συστήματος και το «μείγμα» της φορολογικής πολιτικής, που κάθε φορά επιλέγεται, συνιστούν κορυφαία πολιτική πράξη, η οποία καθορίζει ουσιαστικά το κοινωνικό και ιδεολογικοπολιτικό πρόσημο κάθε Κυβέρνησης.
Χωρίς φορολογία, κανένα κράτος δεν μπορεί να ασκήσει πολιτικές, συνεπώς πρέπει να διασφαλίζεται η είσπραξη των φόρων, που πρέπει να είναι δίκαιοι κι αποτελεσματικοί. Ενώ ο τρόπος κατανομής αυτών των εσόδων, είναι κυρίαρχο ζήτημα για κάθε Κυβέρνηση.
Ο ίδιος ο Κρατικός Προϋπολογισμός, που η ψήφισή του αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης στην κάθε Κυβέρνηση, στηρίζεται στην φορολογία και συγκροτείται στην βάση των εσόδων και των εξόδων. Η επιλογή των δραστηριοτήτων και των πολιτών, που θα φορολογηθούν, καθώς και ο τρόπος και το ύψος της φορολόγησης, δηλαδή το «τι και το ποιος», το «πώς και το πόσο», έχουν βαθύτατο ιδεολογικό και πολιτικό περιεχόμενο και αποτελεί ένα πολύ σημαντικό ζήτημα.
Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση των εξόδων, δηλαδή τα εισπραχθέντα από τους φόρους έσοδα, σε ποιες κατευθύνσεις θα διατεθούν και προς όφελος ποιων θα κατανεμηθούν. Είναι επιλογές, που συνιστούν μείζονα κριτήρια για μια δίκαιη κοινωνική πολιτική και συνθέτουν την πεμπτουσία της κοινωνικής δικαιοσύνης και συνοχής σε μία χώρα.
Και στα 2 σκέλη άσκησης της οικονομικής πολιτικής, έσοδα και έξοδα, η Κυβέρνηση έχει αφήσει το οδυνηρό αποτύπωμα της νεοφιλελεύθερης και συντηρητικής ιδεολογικής και πολιτικής ταυτότητάς της. Οι πολιτικές της πλήττουν την κοινωνία, τους ασθενέστερους πολίτες και κρατούν την χώρα καθηλωμένη σε ένα παλαιό, αποτυχημένο αναπτυξιακό μοντέλο.
Σήμερα, οι Έλληνες καταναλωτές επιβαρύνονται με την 2η υψηλότερη φορολογία κατανάλωσης και την 6η υψηλότερη φορολογία έμμεσων φόρων στην Ε.Ε.
Η δυσμενής αναλογία μεταξύ έμμεσης και άμεσης φορολογίας καθιστά το φορολογικό μας σύστημα βαθιά άδικο και πλήττει την κοινωνική συνοχή.
Για αυτό, στην Ελλάδα ο πληθωρισμός αυξάνεται ενώ στην Ευρώπη αποκλιμακώνεται.
Για αυτό έχουμε το 2ο υψηλότερο πληθωρισμό της Ευρώπης στα τρόφιμα, που εξανεμίζει το οικογενειακό εισόδημα.
Ταυτόχρονα, η Κυβέρνηση έχει μειώσει αισθητά τους συντελεστές φορολόγησης πολυεθνικών και μεγάλων επιχειρήσεων, ενώ η ραχοκοκαλιά της οικονομίας, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, δυσκολεύονται να επιβιώσουν και να είναι ανταγωνιστικές διότι δεν απολαμβάνουν ούτε φοροελαφρύνσεις, ούτε πρόσβαση σε δανειακά προϊόντα Τραπεζών και αναπτυξιακά προγράμματα.
Η αδυναμία αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής, οι προνομιακές φορολογήσεις και φοροελαφρύνσεις, οι χαριστικές φοροαπαλλαγές και οι οριζόντιοι κεφαλικοί φόροι, όπως αυτός για τους επαγγελματίες είναι ο πυρήνας της φορολογικής πολιτικής της Νέας Δημοκρατίας. Οι προνομιούχοι απολαμβάνουν την 24η χαμηλότερη φορολογία επιχειρήσεων και τη 2η χαμηλότερη φορολογία μερισμάτων στην ΕΕ.
Είναι εδραιωμένη, πλέον, η αντίληψη στους πολίτες ότι «πιάνονται» και πληρώνουν φόρους και πρόστιμα μόνο τα «μικρά ψάρια», δηλαδή οι χαμηλοεισοδηματίες, και όχι τα «μεγάλα ψάρια», δηλαδή οι έχοντες και κατέχοντες. Νομίζω ότι δεν χρειάζεται να επισημάνω ότι έτσι δεν χτίζεται φορολογική συνείδηση στους πολίτες και πολύ περισσότερο δεν χτίζεται και δεν συντηρείται Κοινωνικό Κράτος και αποτελεσματικές υπηρεσίες για τους πολίτες.
Σωστά, ο Ειδικός Αγορητής μας, Πάρις Κουκουλόπουλος, ζήτησε επανειλημμένα, κατά την επεξεργασία του Νομοσχεδίου στην αρμόδια επιτροπή, τον αριθμό των υποθέσεων, που λόγω μη περαίωσης του φορολογικού ελέγχου οδηγούνται σε παραγραφή καθώς και την εξέλιξή τους.
Αλλά και στο σκέλος των Εσόδων, δηλαδή σε ποιους τομείς κατευθύνονται και ξοδεύονται τα εισπραττόμενα έσοδα, η κατάσταση δεν είναι καλύτερη. Η Κυβέρνηση φαίνεται να εφαρμόζει την ίδια συντηρητική και νεοφιλελεύθερη πολιτική, που υλοποιεί και στο σκέλος της είσπραξης των φόρων αλλά και στην κατανομή των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Το κοινωνικό κράτος και η στήριξή του είναι η τελευταία προτεραιότητα της κυβερνητικής πολιτικής. Πρώτη προτεραιότητα αποτελεί η εξυπηρέτηση των λίγων και ισχυρών. Η επιδοματική πολιτική, όπως και «το καλάθι των νονών» βλάπτει την οικονομία και δεν επιλύει ουσιαστικά τα προβλήματα της ακρίβειας και της κατάρρευσης του Κοινωνικού Κράτους. Η εγκατάλειψη Υγείας και Παιδείας, εκτός από καθημερινό βίωμα των πολιτών, αποτυπώνεται και αριθμητικά. Το ΕΣΥ καταρρέει και η ποιότητα της παρεχόμενης Εκπαίδευσης κατρακυλάει. Έχουμε την 3η χαμηλότερη δαπάνη για την Εκπαίδευση, τη 12η χαμηλότερη δαπάνη για την Υγεία και τη 2η υψηλότερη ιδιωτική δαπάνη Υγείας.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Το φορολογικό μας σύστημα παραμένει πολύπλοκο, συνεχώς μεταβαλλόμενο, άδικο και αναποτελεσματικό. Είναι εθνικά αναγκαίο να καταστεί απλό, σταθερό, δίκαιο και αποτελεσματικό, δεδομένου ότι η διεθνής κρίση κλιμακώνεται, ενώ το 2032 λήγει η περίοδος χαμηλής εξυπηρέτησης του χρέους μας και θα απαιτηθούν έσοδα, που δεν θα αντέχει άλλο να επωμιστεί η κοινωνία.
Η Κυβέρνηση προβάλλει το σημερινό νομοσχέδιο ως ένα βήμα εκσυγχρονισμού, απλοποίησης και επιτάχυνσης διαδικασιών φοροτεχνικού χαρακτήρα.
Πράγματι, η κωδικοποίηση και η ψηφιοποίηση, είναι καθοριστικοί συντελεστές στην αποτελεσματική λειτουργία του φορολογικού συστήματος. Διότι από τη μία οδηγούν στην απλούστευση και απλοποίηση των φορολογικών διαδικασιών και από την άλλη δημιουργούν αίσθημα ασφάλειας δικαίου για τους φορολογούμενους αλλά και όλους τους εμπλεκόμενους στην φορολογία.
Όμως, μόνο 1,5 έτος πέρασε από την κωδικοποίηση, μέσω του ν.4987/2022, που είχαμε ψηφίσει και η Κυβέρνηση επανέρχεται, επιφέροντας τροποποιήσεις και προσθήκες.
Στηρίξαμε και στηρίζουμε την κωδικοποίηση. Τη θεωρούμε βήμα προόδου αλλά όταν διατηρείται ένα νομοθέτημα και αλλάζουν κάποια άρθρα, ανοίγει ουσιαστικά ο δρόμος επιπλέον αλλαγών, δηλαδή, ο δρόμος της πολυνομίας και αυτό δεν συνιστά κωδικοποίηση.
Επίσης, στηρίζουμε την ψηφιοποίηση και κάθε μέτρο, σχετικό με την διεύρυνση της χρήσης ηλεκτρονικών συναλλαγών και με την ψηφιοποίηση διαδικασιών στο κράτος. Όμως, θεωρούμε ότι υπάρχουν συμπολίτες μας -έχω προσωπική άποψη από τον τόπο μου, το Λασίθι- που έχουν παντελή αδυναμία πρόσβασης σε ψηφιακά μέσα και δεν έχουν την γνώση να τα χειριστούν. Αυτοί θα πρέπει να περιμένουν κάποιο οικείο τους πρόσωπο για να τους εξυπηρετήσει. Πρέπει να «χαλαρώσει» λίγο η διάταξη για τη διαδικασία της ηλεκτρονικής υποβολής δήλωσης και να προβλεφθεί μια διαδικασία βοήθειας και εξυπηρέτησης τους, ίσως ένα Help Desk ή μια τηλεφωνική γραμμή βοήθειας. Δεν πρέπει να τους ταλαιπωρήσουμε, ούτε και να τους στείλουμε υποχρεωτικά σε λογιστές. Άλλωστε, και οι Φοροτεχνικοί αντιδρούν διότι είναι ένας περιττός φόρτος για αυτούς, με ελάχιστο τίμημα.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Το νομοσχέδιο ρυθμίζει και θέματα αναφορικά με πρόστιμα, δόσεις, ληξιπρόθεσμες οφειλές. Διαπιστώνουμε εμμονή σε μίζερες ρυθμίσεις και παράλογα πρόστιμα.
Πρέπει να καταργηθούν πρόστιμα, που αφορούν μικρές παραλείψεις, που δεν είναι παραβάσεις και δεν γίνονται με κακοπιστία αλλά επιφέρουν βαριές ή δυσανάλογες μεγάλες χρηματικές ποινές. Καταθέσαμε σχετική τροπολογία για αυτό.
Όπως και άλλες 5 τροπολογίες, που ρυθμίζουν θέματα παρατάσεων απαλλαγής καταβολής ΕΝΦΙΑ και παράτασης διακανονισμού ασφαλιστικών εισφορών καθώς και θέματα επιτοκίων για οφειλέτες πρώτης κατοικίας και μείωσης τόκων εκπρόθεσμης καταβολής φόρου.
Τέλος, αναφορικά με το θέμα προστίμων, οφειλών και ρυθμίσεων, διαπιστώνουμε τα μικρομεσαία εισοδήματα να ανταποκρίνονται και να συμμορφώνονται ενώ αντίθετα στα υψηλά εισοδήματα παρατηρούμε αύξηση του αριθμού και του όγκου των οφειλών. Και το ερώτημα παραμένει, πόσες περιπτώσεις μεγάλων οφειλών κύριε Υπουργέ παραγράφηκαν τα τελευταία χρόνια;
Μια δίκαιη φορολογική πολιτική θωρακίζει την οικονομία, βελτιώνει την ανταγωνιστικότητα, επιταχύνει τους ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης, βελτιώνει τη διανομή του εισοδήματος, ανακατανέμει τον πλούτο και καταπολεμά τις κοινωνικές ανισότητες.
Όμως, μια δίκαιη φορολογική πολιτική απαιτεί μια δίκαιη και προοδευτική Κυβέρνηση.
Δυστυχώς, τέτοια Κυβέρνηση δεν διαθέτει ο τόπος σήμερα.
Σας Ευχαριστώ.
