Σε άμεση κοινοβουλευτική παρέμβαση προχωρά ο Καθηγητής Μιχάλης Χουρδάκης, Βουλευτής Α΄ Θεσσαλονίκης του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, μετά τη γραπτή δήλωση της Δημάρχου Καλαμαριάς Χρύσας Αράπογλου, σύμφωνα με την οποία ο Υφυπουργός Εθνικής Άμυνας Αθανάσιος Δαβάκης έθεσε, κατά τη συνάντησή τους στις 4 Σεπτεμβρίου, ζήτημα νομιμότητας της παραχώρησης του πρώην στρατοπέδου Κόδρα στον Δήμο Καλαμαριάς.
Το ζήτημα είναι εξαιρετικά σοβαρό. Η παραχώρηση του Κόδρα δεν αποτελεί μια πρόχειρη διοικητική διευθέτηση που μπορεί να αμφισβητείται κατά βούληση. Προβλέπεται ρητά από το άρθρο 125 του ν. 4514/2018, με παραχώρηση κατά χρήση στον Δήμο Καλαμαριάς για 99 έτη και συγκεκριμένο σκοπό: τη διαμόρφωση και αξιοποίηση του χώρου ως αστικού πρασίνου υπερτοπικού χαρακτήρα και αναψυχής.
Την ίδια στιγμή, ο Δήμος Καλαμαριάς έχει ήδη προχωρήσει σε συγκεκριμένο σχεδιασμό για το μέλλον του χώρου, με την εκπόνηση Master Plan, ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη διαδικασίες απαλλοτριώσεων και χρηματοδοτική συνεργασία με το Πράσινο Ταμείο.
Η Κυβέρνηση οφείλει, επομένως, να απαντήσει χωρίς υπεκφυγές: ποιος ακριβώς αμφισβητεί την παραχώρηση, με ποια νομική βάση, για ποιο λόγο και με ποιον σχεδιασμό για το μέλλον του Κόδρα.
Η Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων που κατατίθεται προς τα Υπουργεία Εθνικής Άμυνας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ζητά συγκεκριμένες απαντήσεις για τυχόν διαδικασία άρσης ή μεταβολής της παραχώρησης, καθώς και όλα τα σχετικά υπηρεσιακά έγγραφα, γνωμοδοτήσεις και αλληλογραφία.
Δήλωση Καθηγητή Μιχάλη Χουρδάκη
«Το Κόδρα δεν είναι διαθέσιμο για κυβερνητικούς πειραματισμούς, παρασκηνιακές αναθεωρήσεις ή νομικές “ερμηνείες” εκ των υστέρων. Υπάρχει νόμος, υπάρχει συγκεκριμένη παραχώρηση, υπάρχει ενεργός σχεδιασμός του Δήμου και υπάρχει μία ολόκληρη πόλη που απαιτεί καθαρές απαντήσεις. Αν η Κυβέρνηση θέλει να αλλάξει το καθεστώς, να το πει ευθέως και να εξηγήσει με ποια νομική βάση και προς ποια κατεύθυνση. Το Κόδρα πρέπει να παραμείνει δημόσιος, ελεύθερος και πράσινος χώρος για την Καλαμαριά και τη Θεσσαλονίκη.»
ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Αθήνα, 5 Σεπτεμβρίου 2026
Προς:
- Τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας, κ. Νικόλαο – Γεώργιο Δένδια
- Τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Κυριάκο Πιερρακάκη
Θέμα: «Αποσαφήνιση της κυβερνητικής θέσης για τη νομοθετική παραχώρηση του πρώην στρατοπέδου Κόδρα στον Δήμο Καλαμαριάς»
Κύριοι Υπουργοί,
Εύλογη ανησυχία προκαλεί η από 5 Σεπτεμβρίου 2026 γραπτή δήλωση της Δημάρχου Καλαμαριάς κ. Χρύσας Αράπογλου σχετικά με τη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε την προηγουμένη, 4 Σεπτεμβρίου 2026, στο Δημαρχείο Καλαμαριάς με τον Υφυπουργό Εθνικής Άμυνας κ. Αθανάσιο Δαβάκη.
Σύμφωνα με τη γραπτή δήλωση της Δημάρχου, κατά τη συνάντηση, στην οποία ο Υφυπουργός συνοδευόταν από τρεις υψηλόβαθμους αξιωματικούς, τέθηκε από την πλευρά του ζήτημα ως προς τη νομιμότητα της παραχώρησης τμημάτων του πρώην στρατοπέδου Κόδρα στον Δήμο Καλαμαριάς[1].
Η αναφορά αυτή απαιτεί άμεση θεσμική αποσαφήνιση, καθώς το καθεστώς της παραχώρησης δεν ερείδεται σε απλή διοικητική πράξη. Με το άρθρο 125 του ν. 4514/2018 παραχωρήθηκαν κατά χρήση στον Δήμο Καλαμαριάς, χωρίς αντάλλαγμα και για χρονικό διάστημα ενενήντα εννέα (99) ετών, συγκεκριμένα τμήματα του πρώην στρατοπέδου Κόδρα, με σκοπό την αξιοποίησή τους ως χώρου αστικού πρασίνου υπερτοπικού χαρακτήρα και αναψυχής, σύμφωνα με τον πολεοδομικό σχεδιασμό της περιοχής.
Ο ίδιος νόμος ρυθμίζει ειδικά και τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες δύναται να αρθεί η παραχώρηση. Ειδικότερα, η παρ. 2 του άρθρου 125 προβλέπει ότι η άρση επέρχεται με αιτιολογημένη απόφαση του αρμόδιου Υπουργού και για συγκεκριμένους λόγους που συνδέονται, μεταξύ άλλων, με την εκπλήρωση του σκοπού της παραχώρησης, την αλλαγή χρήσης, λόγους εθνικής άμυνας ή άλλον σπουδαίο λόγο δημοσίου συμφέροντος.
Υπό τα δεδομένα αυτά, οποιαδήποτε κυβερνητική επιφύλαξη ή αμφισβήτηση ως προς το ισχύον καθεστώς οφείλει να προσδιοριστεί με ακρίβεια: εάν αφορά τη νομιμότητα της αρχικής παραχώρησης, την τήρηση των όρων της ή ενδεχόμενη συνδρομή κάποιου από τους νομοθετικά προβλεπόμενους λόγους άρσης της.
Η ανάγκη άμεσης αποσαφήνισης ενισχύεται περαιτέρω από το γεγονός ότι ο Δήμος Καλαμαριάς έχει ήδη προχωρήσει σε συγκεκριμένες ενέργειες για τον συνολικό σχεδιασμό του χώρου. Στις 30 Ιουλίου 2026 υπογράφηκε προγραμματική σύμβαση μεταξύ του Δήμου Καλαμαριάς και της ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ Α.Ε. για την εκπόνηση Στρατηγικού Σχεδίου – Master Plan για την αξιοποίηση και ανάδειξη του πρώην στρατοπέδου Κόδρα, με προβλεπόμενο εξάμηνο χρονικό ορίζοντα ολοκλήρωσης.
Παράλληλα, από τις αρχές του 2026 βρίσκεται σε εξέλιξη συνεργασία του Δήμου Καλαμαριάς με το Πράσινο Ταμείο για τη χρηματοδότηση απαλλοτριώσεων ακινήτων εντός του πρώην στρατοπέδου. Σύμφωνα με δημόσιες ανακοινώσεις των αρμόδιων φορέων, συγκεκριμένοι φάκελοι απαλλοτριώσεων έχουν ωριμάσει ή βρίσκονται σε διαδικασία αξιολόγησης και χρηματοδότησης.
Κατά συνέπεια, ενδεχόμενη αμφισβήτηση ή μεταβολή του υφιστάμενου καθεστώτος της παραχώρησης δεν δημιουργεί μόνο νομική και διοικητική αβεβαιότητα. Ενδέχεται να επηρεάσει έναν ήδη ενεργό σχεδιασμό που περιλαμβάνει μελέτες, απαλλοτριώσεις, χρηματοδοτικές διαδικασίες και διοικητικές ενέργειες για την ολοκληρωμένη αξιοποίηση του χώρου.
Το πρώην στρατόπεδο Κόδρα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εναπομείναντες μεγάλους ελεύθερους χώρους του πολεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης, με ιδιαίτερη περιβαλλοντική, ιστορική και πολιτιστική αξία. Η διατήρηση σταθερού και απολύτως σαφούς θεσμικού πλαισίου είναι συνεπώς αναγκαία τόσο για την προστασία του δημόσιου χαρακτήρα του χώρου όσο και για την απρόσκοπτη συνέχιση του σχεδιασμού για την ανάδειξή του προς όφελος της Καλαμαριάς και συνολικά της Θεσσαλονίκης.
Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:
- Επιβεβαιώνει το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας ότι κατά τη συνάντηση της 4ης Σεπτεμβρίου 2026 με τη Δήμαρχο Καλαμαριάς τέθηκε από την πλευρά του Υφυπουργού Εθνικής Άμυνας ζήτημα ως προς τη νομιμότητα, το κύρος ή τη συνέχιση της παραχώρησης τμημάτων του πρώην στρατοπέδου Κόδρα στον Δήμο Καλαμαριάς; Εφόσον ναι, ποιο ακριβώς ζήτημα τέθηκε και με ποια συγκεκριμένη νομική και πραγματική αιτιολογία;
- Θεωρεί οποιοδήποτε από τα δύο Υπουργεία ότι συντρέχει σήμερα κάποιος από τους λόγους άρσης της παραχώρησης που προβλέπει το άρθρο 125 του ν. 4514/2018; Εφόσον ναι, ποιος συγκεκριμένος λόγος θεωρείται ότι συντρέχει και σε ποια πραγματικά δεδομένα στηρίζεται η σχετική εκτίμηση;
- Έχει κινηθεί ή εξετάζεται να κινηθεί οποιαδήποτε διοικητική διαδικασία για την άρση, τον περιορισμό ή την τροποποίηση της υφιστάμενης παραχώρησης; Εφόσον ναι, ποιο Υπουργείο ή υπηρεσία έχει αναλάβει τη σχετική πρωτοβουλία, ποιες συγκεκριμένες εκτάσεις αφορά και ποιο είναι το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα λήψης απόφασης;
- Ποια είναι η επίσημη κυβερνητική θέση ως προς τη συνέχιση της αξιοποίησης των παραχωρημένων εκτάσεων του Κόδρα ως δημόσιου χώρου αστικού πρασίνου υπερτοπικού χαρακτήρα και αναψυχής και με ποιον τρόπο προτίθεται η Κυβέρνηση να διασφαλίσει ότι η δημιουργηθείσα αβεβαιότητα δεν θα αναστείλει ή καθυστερήσει το ήδη δρομολογημένο Master Plan του Δήμου Καλαμαριάς;
- Έχει αξιολογηθεί από τα συναρμόδια Υπουργεία εάν ενδεχόμενη αμφισβήτηση, άρση ή μεταβολή του καθεστώτος της παραχώρησης επηρεάζει τις ήδη δρομολογημένες διαδικασίες απαλλοτριώσεων και τη σχετική χρηματοδοτική συνεργασία του Δήμου Καλαμαριάς με το Πράσινο Ταμείο; Εφόσον ναι, ποιο είναι το αποτέλεσμα της αξιολόγησης και με ποιον τρόπο θα διασφαλιστεί η απρόσκοπτη συνέχιση των σχετικών διαδικασιών;
ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Καλούνται οι αρμόδιοι Υπουργοί να καταθέσουν στη Βουλή:
- Κάθε υπηρεσιακό σημείωμα, γνωμοδότηση, νομική εισήγηση, έκθεση ή άλλο διοικητικό έγγραφο που έχει συνταχθεί από 1.1.2026 έως σήμερα και αφορά τη νομιμότητα, το κύρος, την ερμηνεία, τη συνέχιση ή ενδεχόμενη άρση της παραχώρησης του άρθρου 125 του ν. 4514/2018 ως προς το πρώην στρατόπεδο Κόδρα.
- Κάθε αλληλογραφία, έγγραφο ή υπηρεσιακή διαβίβαση μεταξύ του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ή άλλου δημόσιου φορέα, από 1.1.2026 έως σήμερα, σχετικά με την παραχώρηση των εκτάσεων του πρώην στρατοπέδου Κόδρα στον Δήμο Καλαμαριάς.
- Κάθε έγγραφο από το οποίο προκύπτει ότι έχει εξεταστεί, εισηγηθεί ή προταθεί η άρση, ο περιορισμός ή η τροποποίηση της παραχώρησης ως προς το σύνολο ή μέρος των παραχωρημένων εκτάσεων.
- Κάθε έγγραφο ή υπηρεσιακή αλληλογραφία των δύο Υπουργείων από 1.1.2026 έως σήμερα από την οποία προκύπτει αξιολόγηση των συνεπειών που ενδεχόμενη άρση, περιορισμός ή τροποποίηση της παραχώρησης θα είχε στις εκκρεμείς απαλλοτριώσεις, στο Master Plan ή σε χρηματοδοτήσεις που έχουν ήδη δρομολογηθεί για την περιοχή του πρώην στρατοπέδου Κόδρα.
[1] https://www.emakedonia.gr/dysaresti-exelixi-to-ypoyrgeio-ethnikis-amynas-amfisvitei-tin-parachorisi-toy-kodra-ston-dimo-kalamarias-toy-nikoy-iliadi
