ΕΡΩΤΗΣΗ
ΠΡΟΣ: Τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών κ. Χρίστο Δήμα
ΘΕΜΑ: Αναγκαίες παρεμβάσεις ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας σε επικίνδυνα σημεία βάσει της καταχώρησης των στοιχείων των τροχαίων ατυχημάτων
Κύριε Υπουργέ,
Σύμφωνα με το άρθρο 33 του Π.Δ. 123/2017, στις αρμοδιότητες της Διεύθυνσης Υποδομών Σταθερής Τροχιάς, Συντηρήσεων και Ασφάλειας (Δ14) περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η διαχείριση στοιχείων τροχαίων ατυχημάτων βάσει των δελτίων τροχαίων ατυχημάτων που αποστέλλονται από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Τροχαίας, η σύνταξη εκθέσεων ατυχημάτων για κάθε θανατηφόρο ατύχημα, καθώς και η τήρηση μητρώου ατυχημάτων και μητρώου όλων των δράσεων διαχείρισης οδικής ασφάλειας υποδομών.
Πρόκειται για αρμοδιότητες υψίστης σημασίας, καθώς αποτελούν βασικό πυλώνα για τον εντοπισμό των πλέον επικίνδυνων σημείων του οδικού δικτύου, την ανάλυση των αιτίων των ατυχημάτων και τον σχεδιασμό παρεμβάσεων με σκοπό την πρόληψη και τη βελτίωση των οδικών συνθηκών. Επιπροσθέτως, η ορθή και συστηματική λειτουργία αυτών των μηχανισμών συνιστά βασική προϋπόθεση για την ενίσχυση της οδικής ασφάλειας με στόχο τη μείωση του αριθμού των ανθρώπινων ζωών, που χάνονται στους ελληνικούς δρόμους κάθε χρόνο.
Με την αξιοποίηση του εν λόγω μηχανογραφικού συστήματος, δίδεται η δυνατότητα εντοπισμού των πλέον επικίνδυνων σημείων στο οδικό δίκτυο της χώρας, βάσει του αριθμού τροχαίων συμβάντων, και εν συνεχεία δύναται να υλοποιηθούν δραστικές παρεμβάσεις σε θέματα σχεδιασμού, ούτως ώστε να βελτιωθούν οι οδικές συνθήκες όπου δει.
Επίσης, το 2019 εγκρίθηκε από το Συμβούλιο Μελετών του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών η Μελέτη αναβάθμισης του μηχανογραφικού συστήματος προϋπολογισμού 60.000,00 €, η οποία δεν υλοποιήθηκε ποτέ.
Ακόμη, το 2019 πιστοποιήθηκαν 38 ελεγκτές οδικής ασφάλειας, υποχρέωση που έπρεπε να έχει εκπληρωθεί με βάση το Π.Δ. 104/2011 από το 2014 για να μη τιμωρηθεί η χώρα με χρηματικό πρόστιμο.
Αξίζει δε να υπογραμμιστεί ότι κατά το παρελθόν διατέθηκαν εκατομμύρια ευρώ για τη χρηματοδότηση μελετών οδικής ασφάλειας στο περιφερειακό οδικό δίκτυο της χώρας, χωρίς ωστόσο να είναι σαφές ακόμη και σήμερα, εάν και σε ποιο βαθμό οι μελέτες αυτές αξιοποιήθηκαν, γεγονός που εγείρει εύλογα ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα της συγκεκριμένης δαπάνης.
Συγκεκριμένα, όπως αναφέρεται στην υπ’ αριθμ. πρωτ. 2645/13/1/2025 Ερώτηση Βουλευτών του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, με θέμα «Πρόγραμμα Επεμβάσεων Βελτίωσης Οδικής Ασφάλειας (ΠΕΒΟΑ) στο Εθνικό & Επαρχιακό δίκτυο της χώρας», η οποία δεν έχει απαντηθεί κατά παράβαση του κανονισμού της Βουλής:
Το διάστημα 2012 έως 2015 ολοκληρώθηκαν και εγκρίθηκαν μελέτες οδικής ασφάλειας που αφορούν βραχυπρόθεσμες επεμβάσεις στην οδική υποδομή σε θέσεις μειωμένης οδικής ασφάλειας, του εθνικού και επαρχιακού δικτύου όλης της χώρας.
Πρόκειται για θέσεις όπου διαπιστωμένα συμβαίνουν ατυχήματα ή συμβάντα ή δημιουργούνται οι συνθήκες για πρόκληση ατυχήματος. Με βάση τις μελέτες αυτές έχουν καταγραφεί 5.902 θέσεις μειωμένης οδικής ασφάλειας που προέκυψαν από έλεγχο 10.000 χλμ. οδικού δικτύου σε όλους τους Νομούς της χώρας.
Το καίριο αυτό έργο σχεδιάστηκε επί κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ το 2010 ως «έργο εθνικής σημασίας» και υλοποιήθηκε από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών και από την εταιρεία «Εγνατία Οδός Α.Ε.» με προϋπολογισμό της τάξης των 12 εκ. ευρώ, με συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.
Οι συγκεκριμένες μελέτες αποτελούν ένα ολοκληρωμένο και οριζόντιο σχέδιο δράσης για τη βελτίωση της ασφάλειας και της λειτουργικότητας του εθνικού και επαρχιακού δικτύου σε όλη την επικράτεια. Για τον λόγο αυτό, η υλοποίηση των αντίστοιχων έργων κατασκευής κρίθηκε από το 2016 ότι πληροί τους όρους, ώστε να γίνει άμεσα με χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.
Στο παρελθόν υπήρχαν πολλές ανακοινώσεις κυβερνητικών στελεχών της κυβέρνησής σας για δημοπράτηση των συγκεκριμένων έργων οδικής ασφάλειας σε όλη την ελληνική επικράτεια για τις αρχές του 2023.
Το σύνολο του έργου είχε ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης με φορέα υλοποίησης την «Εγνατία Οδός Α.Ε.» με προϋπολογισμό της τάξης των 323 εκ. τον Νοέμβριο του 2022. Όμως σύμφωνα με την επίσημη ιστοσελίδα του «Ελλάδα 2.0» το συγκεκριμένο έργο δεν εμφανίζεται και παρουσιάζονται μόνον τα αντίστοιχα έργα που αφορούν το Εθνικό και Επαρχιακό δίκτυο της Περιφέρειας Πελοποννήσου.
Δεδομένου ότι η οδική ασφάλεια αποτελεί θεμελιώδη υποχρέωση της Πολιτείας για την προάσπιση της ανθρώπινης ζωής.
Δεδομένου ότι η καταγραφή και αξιοποίηση των στοιχείων των ατυχημάτων είναι μείζονος σημασίας για την πρόληψη νέων συμβάντων και τη διάσωση ανθρώπινων ζωών.
Δεδομένου ότι η μη ορθή και πλήρης καταγραφή των στοιχείων αυτών στερεί ένα πολύτιμο εργαλείο σε θέματα σχεδιασμού και πρόληψης ατυχημάτων.
Δεδομένου ότι υπάρχουν εγκεκριμένες μελέτες έργων βελτίωσης της οδικής ασφάλειας σε 5.902 θέσεις εθνικού και επαρχιακού δικτύου όλης της χώρας.
Δεδομένου ότι η υλοποίηση των εν λόγω έργων αφορά βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις επί του καταστρώματος της οδού, συνεπώς δεν απαιτούνται πρόσθετες αδειοδοτήσεις και χρόνιες διαδικασίες υλοποίησης.
Δεδομένου ότι με τα συγκεκριμένα έργα βελτιώνεται η οδική ασφάλεια σε θέσεις, όπου διαπιστωμένα υπάρχουν τροχαία συμβάντα.
Εν όψει των ανωτέρω ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
1. Γίνεται συστηματικά η καταχώρηση στο Μητρώο Ατυχημάτων της Διεύθυνσης Υποδομών Σταθερής Τροχιάς, Συντηρήσεων και Ασφάλειας (Δ14) σύμφωνα με τα δελτία τροχαίων ατυχημάτων που αποστέλλονται από την Ελληνική Αστυνομία;
2. Υπάρχει ανάλυση των δεδομένων αυτών για την αξιολόγηση των επικίνδυνων οδικών σημείων και τη σύνταξη σχετικών εκθέσεων;
3. Υπάρχουν παρεμβάσεις σε θέματα σχεδιασμού οδικής ασφάλειας σε περιοχές όπου καταγράφονται συχνά ατυχήματα και διαπιστώνεται έλλειψη οδικής ασφάλειας;
4. Γιατί εξαιρέθηκαν από το Ταμείο Ανάκαμψης τα συγκεκριμένα έργα οδικής ασφάλειας, ποιοι οι λόγοι καθυστέρησης της δημοπράτησης των εν λόγω έργων και ποιο το χρονοδιάγραμμα δημοπράτησής τους και μέσα από ποιο χρηματοδοτικό εργαλείο;
5. Είναι σε γνώση όλων των Περιφερειών οι προαναφερόμενες μελέτες που έχουν εκπονηθεί από την «Εγνατία Οδός Α.Ε.» και εάν ναι, αποτελεί θεσμική απόφαση του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών να υλοποιηθούν τα συγκεκριμένα έργα οδικής ασφάλειας από τις Περιφέρειες της χώρας;
6. Έγινε αξιοποίηση των πιστοποιημένων ελεγκτών με βάση το Π.Δ. 66/2022 ΦΕΚ 170Α΄/9-9-2022 για την τροποποίηση του Π.Δ. 104/2011, σύμφωνα με τα άρθρα 5, 6, 6α για την αξιολόγηση της οδικής ασφάλειας με περιοδικές και στοχευμένες επιθεωρήσεις;
7. Αξιολογήθηκε όλο το οδικό δίκτυο το 2024, όπως απαιτούσε το άρθρο 5 παραγ. 3 του ανωτέρω Π.Δ. και ταξινομήθηκαν τα τμήματα του οδικού δικτύου σε τρεις κατηγορίες ανάλογα με το επίπεδο ασφάλειάς τους;
Ο Ερωτών Βουλευτής
Αναστάσιος Νικολαΐδης
Βουλευτής ΠΑΣΟΚ–Κινήματος Αλλαγής Ν.Δράμας
