Στην τοποθέτησή του, ως εισηγητής της μειοψηφίας, ο Αναστάσιος Νικολαΐδης Βουλευτής Δράμας και υπεύθυνος του Κοινοβουλευτικού Τομέα Ευθύνης Υποδομών και Μεταφορών, στο πλαίσιο συζήτησης στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου του σχεδίου νόμου για την «Κύρωση σύμβασης παραχώρησης του έργου της μελέτης, κατασκευής, χρηματοδότησης, λειτουργίας, συντήρησης και εκμετάλλευσης του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης στο τμήμα Χανιά – Ηράκλειο», έκανε λόγο αρχικά για μια «κρίσιμη υποδομή με αναπτυξιακή σημασία, η οποία επιπλέον συμβάλλει στην αύξηση της οδικής ασφάλειας και στη μείωση των τροχαίων ατυχημάτων». Όμως, όπως εξήγησε, από το περιεχόμενο της σύμβασης, αλλά και από διάφορες άλλες σχετικές παραμέτρους, προκύπτουν πολλά αντικειμενικά ζητήματα, τα οποία πρέπει να αναδειχθούν.
Ο κ. Νικολαΐδης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση σταθούμε στο παγκρήτιο αίτημα για έναν ενιαίο, ολοκληρωμένο, δίκαιο και χωρίς αποκλεισμούς ΒΟΑΚ. Όπως είπε, με τον τρόπο που προχωράει ο σχεδιασμός και την απουσία του τμήματος Αγίου Νικολάου – Σητείας, «το νησί της Κρήτης χωρίζεται πλέον σε δύο ζώνες, στη ζώνη προτεραιότητας και στη ζώνη αδιαφορίας, καθώς δυστυχώς επικρατούν λογικές κόστους – οφέλους και πληθυσμιακής λογιστικής, αντί να λαμβάνεται υπόψη η περιφερειακή συνοχή, η κοινωνική χρησιμότητα και το δικαίωμα όλων των πολιτών για ισότιμη πρόσβαση σε σύγχρονες και ασφαλείς υποδομές». Χαρακτηριστικά, υπογράμμισε ότι «όλοι οι παραγωγικοί φορείς και οι πολίτες ζητούν μια Κρήτη οδικά και αναπτυξιακά αδιαίρετη και ενιαία. Ένας ΒΟΑΚ από την Κίσσαμο μέχρι τη Σητεία, που δεν θα αφήνει κανέναν απ’ έξω, δεν θα παρακάμπτει κανέναν, αλλά θα ενώνει και θα εντάσσει κάθε γωνιά του νησιού στην αναπτυξιακή τροχιά του αύριο. Η Κρήτη αξίζει ένα ενιαίο και πλήρες οδικό έργο και όχι μισές λύσεις, όπως υλοποιούνται από την παρούσα κυβέρνηση».
Στη συνέχεια, αναφέρθηκε στην τεράστια καθυστέρηση υλοποίησης του συγκεκριμένου πολύ σημαντικού έργου, επισημαίνοντας ότι κατά το παρελθόν υπήρξε πλήθος χρονοδιαγραμμάτων τα οποία έπεσαν εντελώς έξω. Όπως είπε, «πρέπει φυσικά να αναλάβετε τις ευθύνες σας ως κυβέρνηση απέναντι στους συμπολίτες μας στην Κρήτη, που από το 2019 ακούν υποσχέσεις χωρίς αντίκρισμα, ενώ στο ενδιάμεσο έχει χαθεί πολύτιμος χρόνος». Από την άλλη, ο κ. Νικολαΐδης ανέδειξε την υπεύθυνη στάση των Βουλευτών του ΠΑΣΟΚ από την Κρήτη που «με τις ερωτήσεις και τις παρεμβάσεις τους ανέδειξαν την κυβερνητική ασυνέπεια και παράλληλα ήταν φορείς άσκησης της αναγκαίας πίεσης, μεταφέροντας το δίκαιο αίτημα της τοπικής κοινωνίας».
Σχετικά με το περιεχόμενο της σύμβασης, ο εισηγητής της μειοψηφίας στάθηκε ιδιαίτερα στο θέμα του κόστους του έργου, καθώς δεν αναφέρεται συγκεκριμένο ποσό. Επιπλέον δεν έχουν παρουσιαστεί τα προσαρτήματα της σύμβασης, στα οποία περιέχονται κρίσιμες πληροφορίες, καθώς για παράδειγμα το κόστος κατασκευής και λειτουργίας, η απόδοση του έργου και οι πληρωμές του δημοσίου βασίζονται σε χρηματοοικονομικό μοντέλο προσαρτήματος, το οποίο δεν έχει παρουσιαστεί.
Ένα άλλο ζήτημα που τέθηκε από τον κ. Νικολαΐδη αφορούσε τον έλεγχο της σύμβασης, καθώς δεν είναι σαφές ποιος είναι ο κρατικός μηχανισμός που θα είναι αρμόδιος για τον έλεγχο και για την ορθή λειτουργία. Μάλιστα, η πραγματική εποπτεία του Δημοσίου είναι περιορισμένη, καθώς, όπως επεσήμανε ο κ. Νικολαΐδης, «το μοντέλο εποπτείας είναι κυρίως έμμεσο και τυπικό, χωρίς εργαλεία ισχυρού δημοσίου ελέγχου σε επίπεδο λειτουργικής καθημερινότητας του έργου», προτείνοντας να οριστεί δημόσια αρχή εποπτείας του έργου.
Επίσης, ο κ. Νικολαΐδης στάθηκε στο θέμα των διοδίων, τονίζοντας ότι αναμένονται οι τοποθετήσεις της τοπικής κοινωνίας σχετικά με τους σταθμούς που θα τεθούν σε λειτουργία πριν καν ολοκληρωθεί το έργο, αλλά και για την απαλλαγή χρέωσης στους κόμβους που εξυπηρετούν αστικές μετακινήσεις. Όπως είπε, «είναι πολύ πιθανό οι χρήστες της οδού να πληρώνουν διόδια για 8 έως 10 χρόνια διόδια χωρίς μάλιστα να έχουν δρόμο».
Όσον αφορά το σύστημα αναλογικών διοδίων, ο κ. Νικολαΐδης έθεσε συγκεκριμένα ερωτήματα: «Ποιος είναι ο σχεδιασμός; Θα εφαρμοστεί σε όλη την Ελλάδα; Ακόμη και στη Βόρεια Ελλάδα; Σε ποια φάση βρίσκεται ο σχετικός διαγωνισμός και πώς θα διασφαλιστεί ότι οι οδηγοί στην Κρήτη δεν θα κληθούν να πληρώσουν διόδια για αστικές μετακινήσεις, επειδή δεν υπάρχει το εθνικό σύστημα;».
Ακόμη, ζητήθηκε ενημέρωση για την πορεία των απαλλοτριώσεων, σε ποιο σημείο βρίσκονται και αν θα υπάρξουν καθυστερήσεις λόγω των απαλλοτριώσεων. Όπως είπε, «πρέπει να διασφαλιστεί ότι η διαδικασία των απαλλοτριώσεων δεν θα προκαλέσει καθυστέρηση στο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης ούτε για μια μέρα, ειδικά όταν υπάρχει ανοιχτό ενδεχόμενο να επιβαρυνθεί το δημόσιο. Επιπλέον, θα πρέπει να φροντίσετε να μην υπάρξει κάποιος κίνδυνος για την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση λόγω εμποδίων και κωλυσιεργίας».
Ο κ. Νικολαΐδης, ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ανέφερε ότι «η κυβέρνηση και σε αυτό το σημαντικό ζήτημα για την Κρήτη, όπως και σε όλα τα άλλα, επιλέγει να προχωρήσει χωρίς να λάβει υπόψη της τις τοπικές κοινωνίες που σχετίζονται άμεσα με τις πρωτοβουλίες που λαμβάνει. Σε αντίθεση όμως, με την κυβερνητική στάση, δική μας επιλογή είναι να βρισκόμαστε μέσα στην κοινωνία, να καταγράφουμε προβλήματα και να τα θέτουμε εντός Βουλής, αποτελώντας την ισχυρή φωνή των συμπολιτών μας».
