Άρθρο του Κώστα Τσουκαλά, Εκπροσώπου Τύπου ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, στο “Καρφί”
Μια κυβέρνηση που διακηρύσσει ότι βάζει κανόνες στα funds οφείλει, τουλάχιστον, να μην περνά από την πίσω πόρτα πρόσθετες διευκολύνσεις υπέρ τους. Αυτό ακριβώς ανέδειξε η υπόθεση του άρθρου 23. Κάτω από τον τίτλο της προστασίας των οφειλετών, επιχειρήθηκε μια σοβαρή μεταβολή εις βάρος τους: η ιδιωτική σύμβαση ρύθμισης να αποκτά ισχύ εκτελεστού τίτλου, ανοίγοντας ταχύτερα τον δρόμο προς την αναγκαστική εκτέλεση, χωρίς να απαιτείται προηγουμένως η έκδοση διαταγής πληρωμής και η δικαστική κρίση.
Πίσω από τη νομική ορολογία βρίσκεται μια πολύ απλή πραγματικότητα. Ένας άνθρωπος προσπαθεί να σώσει το σπίτι του, αποδέχεται μια ρύθμιση και παλεύει να ανταποκριθεί. Μπορεί, όμως, στην πορεία να χάσει τη δουλειά του ή να αντιμετωπίσει ένα σοβαρό πρόβλημα υγείας. Το έγγραφο που υπέγραψε αναζητώντας διέξοδο θα μπορούσε τότε να αποτελέσει τη βάση για να κινηθεί ο πιστωτής εναντίον της περιουσίας του. Η πολιτεία γνώριζε αυτή την ανισορροπία. Κι όμως, επέλεξε να ενισχύσει τη θέση του ισχυρού.
Η κυβέρνηση πιάστηκε με τη γίδα στην πλάτη. Το ΠΑΣΟΚ εντόπισε την πρόβλεψη, εξήγησε τις συνέπειές της και ο Νίκος Ανδρουλάκης απαίτησε την άμεση απόσυρσή της. Οι αντιδράσεις του ΠΑΣΟΚ και των δικηγορικών συλλόγων οδήγησαν στην άτακτη υποχώρηση. Η εξέλιξη αυτή απέδειξε πόσο αναγκαία είναι μια αντιπολίτευση που σέβεται τον κοινοβουλευτικό της ρόλο, που διαβάζει όσα κατατίθενται, αποκαλύπτει τι κρύβεται πίσω από τους τίτλους και παρεμβαίνει πριν οι συνέπειες φτάσουν στην πόρτα του πολίτη.
Ο υπουργός Οικονομικών επικαλείται τη συναίνεση του δανειολήπτη και υποστηρίζει ότι παρέμενε δικαστική προστασία. Ας εξηγήσει, λοιπόν, πόσο ελεύθερα διαπραγματεύεται κάποιος όταν κινδυνεύει να χάσει το σπίτι του. Από τη μία βρίσκεται ένας οργανωμένος χρηματοοικονομικός μηχανισμός, με νομική υποστήριξη και οικονομική ισχύ. Από την άλλη, μια οικογένεια που μετρά αν περισσεύουν χρήματα για τη δόση. Σε αυτές τις συνθήκες, η υπογραφή μιας συμφωνίας δεν αποδεικνύει ισορροπία. Η επίκλησή της ως επαρκούς εγγύησης αποκαλύπτει την απόσταση της κυβέρνησης από την καθημερινότητα των υπερχρεωμένων νοικοκυριών.
Η απόσυρση αφήνει ανοιχτό το ζήτημα της ευθύνης. Ποιος συνέταξε αυτή την πρόβλεψη; Ποιος την αξιολόγησε και ποιος έδωσε την πολιτική έγκριση να κατατεθεί; Ο κ. Πιερρακάκης και ο Πρωθυπουργός οφείλουν συγκεκριμένες απαντήσεις. Μια διάταξη με τέτοιες συνέπειες δεν εμφανίζεται μόνη της σε ένα νομοσχέδιο. Υπάρχουν εισηγητές, υπογραφές και πολιτικές αποφάσεις. Η αφαίρεσή της μετά την κατακραυγή δεν σβήνει την αρχική επιλογή ούτε απαλλάσσει τους υπευθύνους από τη λογοδοσία.
Για εμάς, η αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους απαιτεί συνολικό σχέδιο. Το ΠΑΣΟΚ έχει προτείνει προστασία της πρώτης κατοικίας και της αφροτικής γης με εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, μακροχρόνιες βιώσιμες ρυθμίσεις, πραγματικές 120 δόσεις για χρέη προς το Δημόσιο και δυνατότητα του δανειολήπτη να καταθέτει πρόταση πριν από την εξαγορά του δανείου του από fund. Ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε επίσης στη Βουλή την ανάγκη κατάργησης της αντίστοιχης πρόβλεψης εκτελεστότητας των ρυθμίσεων στον εξωδικαστικό μηχανισμό. Η προστασία πρέπει να είναι συνεπής σε ολόκληρο το θεσμικό πλαίσιο.
Η Νέα Δημοκρατία δεν μπορεί να ζητά εύσημα επειδή υποχρεώθηκε να αποσύρει μια δική της επιβαρυντική επιλογή. Ούτε δικαιούται να εμφανίζει ως εμπόδιο στην προστασία των δανειοληπτών εκείνους που αποκάλυψαν το περιεχόμενό της. Αν επιθυμεί ουσιαστική συζήτηση, ας φέρει προς εξέταση την πρόταση νόμου του ΠΑΣΟΚ και ας απαντήσει επί των συγκεκριμένων μέτρων. Η άρνηση να συζητήσει μια ολοκληρωμένη εναλλακτική, την ώρα που καταθέτει τέτοιες επαίσχυντες διατάξεις , εκθέτει τις προτεραιότητές της.
Το σπίτι μιας οικογένειας συγκεντρώνει κόπους δεκαετιών. Η απώλειά του επηρεάζει τη δουλειά, την υγεία, την προοπτική των παιδιών της. Γι’ αυτό κάθε αλλαγή στους όρους προστασίας του απαιτεί διαφάνεια και δημόσιο έλεγχο. Στην υπόθεση του άρθρου 23, η κυβέρνηση έκανε την επιλογή της και αναγκάστηκε να υποχωρήσει όταν αποκαλύφθηκε. Οι πολίτες δικαιούνται να γνωρίζουν γιατί χρειάστηκε να προηγηθεί αυτή η σύγκρουση για να αποτραπεί μία ακόμη διευκόλυνση προς τους πιστωτές.
