Κύριε Πρόεδρε,
Κατ’ αρχάς να πούμε ότι καταθέτουμε ένσταση αντισυνταγματικότητας κατά των άρθρων 3, 4, 6 και 16 του σχεδίου νόμου, ως αντικειμένων στο άρθρο 102 του Συντάγματος, μεταξύ άλλων. Πριν όμως πω γι’ αυτά, να εκφράσουμε την οδύνη μας για την απώλεια των συνανθρώπων μας που έπεσαν στη μάχη με τις φλόγες, τη συμπαράστασή μας στις οικογένειές τους, και να πούμε ότι αυτή είναι μια διαρκής μάχη με θύματα, με ανθρώπους οι οποίοι χάνουν τη ζωή τους για την προστασία περιουσιών, φυσικού περιβάλλοντος και ανθρώπινων ζωών. Αυτοί είναι οι ήρωες για μας.
Να πω βέβαια ότι είμαστε ιδιαίτερα προβληματισμένοι από τις συνεχιζόμενες πυρκαγιές ανά την Ελλάδα· είναι και η καρδιά της αντιπυρικής περιόδου. Αυτή την περίοδο, και στην πατρίδα μου είχαμε μια φωτιά στο Πλωμάρι, και επ’ αυτού να σας πω: πόσες φορές έχουμε μιλήσει για την ανάγκη της πρόληψης; Είχαμε φέτος πολλές βροχές και είχαμε και έλλειψη βόσκησης λόγω του αφθώδους πυρετού. Είχαμε κρούσει τον κώδωνα· κανένας δεν ακούει. Είναι δική σας, κύριε Υπουργέ, αρμοδιότητα. Δεν έγινε τίποτα, και έτσι καταλήγουμε σε αποτελέσματα στα οποία κινδύνεψε ακόμα και μια κατοικημένη περιοχή. Άρα νομίζω ότι πρέπει να ακούτε τις εκκλήσεις στο επίπεδο της πρόληψης, για να προλαβαίνουμε τέτοια φαινόμενα που, όπως είδατε, σε τρεις περιπτώσεις στέρησαν και ανθρώπινες ζωές.
Έρχομαι στο θέμα του νομοσχεδίου και της ενστάσεως αντισυνταγματικότητας. Θα σας διαβάσω μόνο τι λέει η επιστημονική υπηρεσία της Βουλής —το σχετικό είναι στη σελίδα 17— για να ακριβολογούμε και για να μην ψάχνεστε:
«Η προβλεπόμενη ειδική εκ του νόμου διαδοχή, κατά το μέρος που επιφέρει υποχρεωτική μεταβίβαση στοιχείων του ενεργητικού και παθητικού των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, χωρίς τη συναίνεσή τους και χωρίς επαρκείς εγγυήσεις διατήρησης της οικονομικής τους αυτοτέλειας, μπορεί να θέσει ζήτημα συμβατότητας με το άρθρο 102 του Συντάγματος, το οποίο κατοχυρώνει τη διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των ΟΤΑ, δεδομένου ότι η επίμαχη μεταβίβαση ενδέχεται να κριθεί ότι στερεί από τους ΟΤΑ την περιουσιακή βάση με την οποία ασκούν την αρμοδιότητα ύδρευσης σε τοπικό επίπεδο.»
Άρα βλέπετε ότι και η επιστημονική υπηρεσία της Βουλής θέτει ένα πάρα πολύ σοβαρό θέμα. Το άρθρο 102 δεν προβλέπει απλώς δύο βαθμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης —τελεία— δεν προβλέπει μόνο ότι θα έχουμε, ας πούμε, δημάρχους και περιφερειάρχες· τους δίνει και τη δυνατότητα να έχουν την οικονομική τους αυτοτέλεια και να διαχειρίζονται, διά της οικονομικής αυτοτέλειας, τις τοπικές υποθέσεις. Εδώ πέρα η παραβίαση του άρθρου 102 γίνεται και στα δύο επίπεδα: και στο επίπεδο της μη διατήρησης οικονομικής αυτοτέλειας, καθώς μεταβιβάζονται τα στοιχεία του ενεργητικού και του παθητικού υποχρεωτικά, αλλά και στο ζήτημα της διαχείρισης των τοπικών υποθέσεων, όπως είναι αυτές που μεταβιβάζονται. Πρώτο θέμα.
Θα πω επιπλέον ότι η νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία κρίνει ως εφαρμοστέο, στην περίπτωση της ΕΥΔΑΠ, το άρθρο 21 παράγραφος 3 του Συντάγματος για την προστασία της υγείας, τυγχάνει εφαρμογής και εδώ πέρα, σε σχέση με την ανάγκη ελέγχου και τη διατήρηση της διαχείρισης. Άρα και το άρθρο 21 παράγραφος 3 του Συντάγματος έχει προβληματική σχέση με τη διάταξή σας. Και το τελευταίο: γιατί επικαλείστε κάποιους λόγους —μια ολιστική διαχείριση των υδάτων, αυτό λέτε— χωρίς να έχετε επαρκώς στοιχειοθετήσει. Και κατά τούτο πάσχει στο επίπεδο της αναλογικότητας, δηλαδή του άρθρου 25 του Συντάγματος.
Αυτό σημαίνει ότι δεν έχετε περάσει κανένα από τα τεστ που θέτει η αρχή της αναλογικότητας, δηλαδή την αναγκαιότητα, την επάρκεια και την αναλογικότητα εν στενή εννοία. Τίποτα από όλα αυτά δεν δικαιολογείται με μια αόριστη επίκληση της ολιστικής διαχείρισης των υδάτων. Άρα εδώ πέρα έχουμε μια διάταξη η οποία πάσχει πολλαπλώς. Κεντρικό της ζήτημα είναι ότι αντίκειται στο άρθρο 102, σε σχέση και με το στοιχείο της οικονομικής αυτοτέλειας και με το στοιχείο της διαχείρισης τοπικών υποθέσεων. Πάσχει όμως και σε σχέση με το άρθρο 21 παράγραφος 3, λόγω και της πολύ πρόσφατης νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας για το ζήτημα της ΕΥΔΑΠ. Και, τρίτον, πάσχει στο επίπεδο της αρχής της αναλογικότητας και του άρθρου 25 του Συντάγματος.
Αλλά εδώ πέρα αυτά είναι ψιλά γράμματα για την κυβέρνηση, διότι —οφείλω να το πω— εμφανίζεται ο υπουργός Υγείας στη Λήμνο με γυαλιά που κάνουν καταγραφή ήχου και εικόνας και τραβούν φωτογραφίες. Εδώ τον έχω. Κοιτάξτε, εδώ κατάσταση, κύριε Πρόεδρε· κοιτάξτε, αν είναι δυνατόν. Είναι δυνατόν; Δηλαδή τι είναι αυτό, κατάσκοπος; Υπουργός δεν είναι;
Αυτό δεν είναι δυνατόν να είναι συμβατό με το GDPR, και κατά τούτο, έτσι, αν γίνει η προσφυγή θα έχουμε καταδίκη.
Προχωράμε όμως και συνεχίζουμε με τα της ένστασης αντισυνταγματικότητας.
Άρα λοιπόν, κύριε Πρόεδρε, η βάση της ένστασης είναι τριπλή, με κεντρική την έννοια του άρθρου 102 του Συντάγματος. Ταυτοχρόνως τίθενται και τα θέματα σε σχέση με το 21 παράγραφος 3 και με το 25. Προφανώς και αυτά θα κριθούν από τα δικαστήρια, αλλά απορώ πώς θεωρήσατε ότι θα έρθει ένα τέτοιο νομοσχέδιο εδώ με αυτές τις διατάξεις και δεν θα υποστεί τη βάσανο της ενστάσεως αντισυνταγματικότητας. Άρα λοιπόν, υποβάλλουμε και υποστηρίζουμε την ένστασή μας λόγω αντίθεσης των συγκεκριμένων διατάξεων στα άρθρα 102, 25 και 21 παράγραφος 3, και γι’ αυτό ζητούμε να γίνει δεκτή η ένστασή μας.
