«Σχεδόν 7 χρόνια μετά, πότε ανοίγει το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού;»
Σαφές χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση και την έναρξη λειτουργίας του Μουσείου στο πρώην Στρατόπεδο Παύλου Μελά ζητά με κοινοβουλευτική παρέμβασή του ο Καθηγητής Μιχάλης Χουρδάκης, Βουλευτής Α΄ Θεσσαλονίκης του ΠΑΣΟΚ.
Σχεδόν επτά χρόνια μετά την εξαγγελία της δημιουργίας του Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού στο πρώην Στρατόπεδο Παύλου Μελά, ο κ. Χουρδάκης, ζητά από το Υπουργείο Πολιτισμού συγκεκριμένες ημερομηνίες για την έναρξη των εργασιών, την ολοκλήρωση του έργου και, κυρίως, την απόδοση του Μουσείου στο κοινό.
Η δημιουργία του Μουσείου είχε ανακοινωθεί από τον Πρωθυπουργό τον Δεκέμβριο του 2019. Έκτοτε ακολούθησε πολυετής περίοδος μελετητικής και διοικητικής ωρίμανσης, ενώ το έργο έχει πλέον φτάσει στο κρίσιμο στάδιο της μετάβασης από τον σχεδιασμό στην κατασκευή.
Με Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς την Υπουργό Πολιτισμού, ο Βουλευτής ζητά να αποσαφηνιστεί πότε ολοκληρώνεται η συμβασιοποίηση, πότε εγκαθίσταται ο ανάδοχος στα κτήρια Β4 και Δ και ποιο είναι το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης των εργασιών. Κυρίως, ζητά από το Υπουργείο να προσδιορίσει πότε το Μουσείο θα είναι πλήρως λειτουργικό και επισκέψιμο, καθώς η ολοκλήρωση των οικοδομικών εργασιών δεν συνεπάγεται αυτομάτως και την έναρξη λειτουργίας του.
Για τον λόγο αυτό τίθεται ειδικά το ζήτημα του συντονισμού των κατασκευαστικών εργασιών με την εγκατάσταση της μόνιμης έκθεσης, την προετοιμασία των εκθεμάτων και τον απαιτούμενο εξοπλισμό, ώστε να μη δημιουργηθεί νέα καθυστέρηση μετά την αποπεράτωση των κτηρίων. Παράλληλα, με την Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων ζητούνται τα κρίσιμα διοικητικά στοιχεία για την κατακύρωση και τη συμβασιοποίηση του έργου, το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης και τη χρηματοδότησή του.
Το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού αποτελεί έργο ιδιαίτερης ιστορικής και παιδευτικής σημασίας, αλλά και σημαντική πολιτιστική υποδομή για τη Δυτική Θεσσαλονίκη, μια περιοχή άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορία και την εγκατάσταση των προσφυγικών πληθυσμών.
Δήλωση Καθηγητή Μιχάλη Χουρδάκη
«Σχεδόν επτά χρόνια μετά την εξαγγελία, το ζητούμενο είναι πλέον συγκεκριμένο: πότε θα ανοίξει το Μουσείο Προσφυγικού Ελληνισμού; Ζητάμε καθαρές ημερομηνίες για την έναρξη και την ολοκλήρωση των εργασιών, αλλά και για την πραγματική λειτουργία του Μουσείου. Η ιστορική μνήμη του Προσφυγικού Ελληνισμού και η Δυτική Θεσσαλονίκη αξίζουν συγκεκριμένες δεσμεύσεις και ένα έργο που θα ολοκληρωθεί και θα αποδοθεί στους πολίτες.»
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της Ερώτησης
ΕΡΩΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Αθήνα, 12 Αυγούστου 2026
| Προς: | Την Υπουργό Πολιτισμού, κα Λίνα Μενδώνη |
| Θέμα: | «Χρονοδιάγραμμα συμβασιοποίησης, κατασκευής και έναρξης λειτουργίας του Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού στο πρώην Στρατόπεδο Παύλου Μελά» |
Κυρία Υπουργέ,
Στις 6 Δεκεμβρίου 2019, κατά την έναρξη του Διεθνούς Συνεδρίου της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος για τη συμπλήρωση εκατό ετών από τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου, ο Πρωθυπουργός ανακοίνωσε τη δημιουργία Μουσείου Ιστορίας και Πολιτισμού του Ποντιακού και Μικρασιατικού Ελληνισμού στο πρώην Στρατόπεδο Παύλου Μελά στη Θεσσαλονίκη.
Η δημιουργία του Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού αποτελεί έργο ιδιαίτερης ιστορικής, πολιτιστικής και παιδευτικής σημασίας, ιδίως για τη Θεσσαλονίκη και τη Δυτική Θεσσαλονίκη, περιοχές των οποίων η κοινωνική και πολιτιστική φυσιογνωμία συνδέεται άρρηκτα με την εγκατάσταση και τη συμβολή των προσφυγικών πληθυσμών.
Σύμφωνα με επίσημες ανακοινώσεις του Υπουργείου Πολιτισμού, το Μουσείο πρόκειται να στεγαστεί στα κτήρια Β4 και Δ του πρώην Στρατοπέδου Παύλου Μελά. Ήδη από το 2022 είχαν προχωρήσει οι μελέτες αποκατάστασης και επανάχρησης των δύο κτηρίων, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2024 το Υπουργείο ανακοίνωσε την έγκριση της μουσειολογικής και μουσειογραφικής μελέτης εφαρμογής της μόνιμης έκθεσης και την επιλογή σημαντικού αριθμού αντικειμένων από τη συγκροτηθείσα συλλογή του Μουσείου.
Κατά το 2026 το έργο εισήλθε σε νέο και κρίσιμο στάδιο. Δημοπρατήθηκαν οι οικοδομικές και ηλεκτρομηχανολογικές εργασίες αποκατάστασης και επανάχρησης των κτηρίων Β4 και Δ, συνολικού προϋπολογισμού 4.898.000 ευρώ με ΦΠΑ, με προβλεπόμενη διάρκεια εκτέλεσης 22 μηνών από την υπογραφή της σύμβασης. Σύμφωνα δε με δημοσιευμένα στοιχεία, τον Ιούνιο του 2026 είχε ήδη αναδειχθεί προσωρινός ανάδοχος, ενώ η συμβασιοποίηση του έργου τοποθετούνταν χρονικά στους επόμενους μήνες.
Συνεπώς, σχεδόν επτά χρόνια μετά την αρχική πρωθυπουργική εξαγγελία, το έργο βρίσκεται πλέον στο κρίσιμο σημείο μετάβασης από την πολυετή περίοδο σχεδιασμού, μελετητικής ωρίμανσης και διαγωνιστικών διαδικασιών στην πραγματική κατασκευή και, εν συνεχεία, στην έναρξη λειτουργίας του Μουσείου.
Η εξέλιξη αυτή καθιστά αναγκαία την ύπαρξη σαφούς και ελέγξιμου χρονοδιαγράμματος. Η συμβατική ολοκλήρωση των οικοδομικών εργασιών δεν ταυτίζεται κατ’ ανάγκην με την έναρξη λειτουργίας ενός μουσείου. Απαιτείται, επομένως, ο έγκαιρος συντονισμός των κατασκευαστικών εργασιών με την εγκατάσταση της μόνιμης έκθεσης, τη συντήρηση και προετοιμασία των εκθεμάτων, τον απαιτούμενο εξοπλισμό και όλες τις λοιπές ενέργειες που απαιτούνται για την απόδοση του Μουσείου στο κοινό.
Για ένα έργο που έχει συνδεθεί με τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης του Προσφυγικού Ελληνισμού και με την πολιτιστική αναβάθμιση της Δυτικής Θεσσαλονίκης, είναι πλέον αναγκαίο οι πολίτες και οι φορείς της πόλης να γνωρίζουν όχι απλώς ότι οι διαδικασίες «προχωρούν», αλλά ποια είναι τα συγκεκριμένα επόμενα ορόσημα και πότε το Μουσείο προβλέπεται να καταστεί πλήρως λειτουργικό και επισκέψιμο.
Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτάται η αρμόδια Υπουργός:
1. Πότε προβλέπεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία κατακύρωσης και συμβασιοποίησης του έργου και ποια είναι η συγκεκριμένη εκτίμηση του Υπουργείου για την ημερομηνία εγκατάστασης του αναδόχου και έναρξης των εργασιών στα κτήρια Β4 και Δ;
2. Με βάση τη συμβατική διάρκεια των 22 μηνών, ποιο είναι το σημερινό χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης των κατασκευαστικών εργασιών και ποια ημερομηνία θέτει το Υπουργείο ως στόχο για την πλήρη έναρξη λειτουργίας και απόδοση του Μουσείου Προσφυγικού Ελληνισμού στο κοινό;
3. Πώς διασφαλίζεται ο συντονισμός των κατασκευαστικών εργασιών με την υλοποίηση της εγκεκριμένης μουσειογραφικής μελέτης, την προετοιμασία και εγκατάσταση των εκθεμάτων και τον απαιτούμενο εξοπλισμό, ώστε μετά την αποπεράτωση των κτηρίων να μην μεσολαβήσει νέα περίοδος καθυστέρησης μέχρι την έναρξη λειτουργίας του Μουσείου;
ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Παρακαλείται η αρμόδια Υπουργός να καταθέσει στη Βουλή:
1. Την απόφαση κατακύρωσης του διαγωνισμού για το έργο αποκατάστασης και επανάχρησης των κτηρίων Β4 και Δ και, εφόσον έχει ήδη υπογραφεί, τη σχετική σύμβαση με τον ανάδοχο.
2. Το εγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης του έργου ή, εφόσον αυτό δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, κάθε ισχύον έγγραφο της αρμόδιας υπηρεσίας στο οποίο αποτυπώνονται τα βασικά χρονικά ορόσημα υλοποίησής του.
3. Την ισχύουσα απόφαση ένταξης και χρηματοδότησης του έργου, μαζί με τυχόν μεταγενέστερες τροποποιήσεις της που επηρεάζουν τον προϋπολογισμό, το φυσικό αντικείμενο ή το χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσής του.
