Νάντια Γιαννακοπούλου: «Στην Ελλάδα τα δικαιώματα δεν οπισθοχωρούν, προχωρούν»
Τη συνταγματική κατοχύρωση του δικαιώματος της γυναίκας στη διακοπή της κύησης, την προστασία των ακτών ως δημοσίου αγαθού και την ανάδειξη της διαγενεακής δικαιοσύνης σε συνταγματική αρχή έθεσε στο επίκεντρο της παρέμβασής της η Βουλευτής του ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, Νάντια Γιαννακοπούλου, μιλώντας στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος για τα άρθρα 17, 24 και 21.
Με αιχμή τη νέα διάταξη 21Α, η κ. Γιαννακοπούλου ξεκαθάρισε ότι το ζητούμενο δεν είναι η δημιουργία ενός νέου δικαιώματος αλλά η θωράκισή του: «δεν εφευρίσκουμε ένα δικαίωμα, το θωρακίζουμε». Όπως τόνισε, «τα θεμελιώδη δικαιώματα δεν τίθενται σε διαβούλευση» και «δεν ρωτάμε την κοινωνία αν μια γυναίκα ορίζει το σώμα της, όπως δεν θα τη ρωτούσαμε αν δικαιούται να ψηφίζει ή να μορφώνεται».
Υπενθυμίζοντας ότι η ασφαλής και νόμιμη πρόσβαση στην άμβλωση αποτελεί κατάκτηση τεσσάρων δεκαετιών, η Βουλευτής επισήμανε ότι ήταν το ΠΑΣΟΚ που την κατοχύρωσε «νομικά και ηθικά», με τον νόμο 1609/1986 της κυβέρνησης του Ανδρέα Παπανδρέου, παρά τις σφοδρές αντιδράσεις της τότε Νέας Δημοκρατίας. Παρέπεμψε δε στο διεθνές παράδειγμα: στη Γαλλία, που το 2024 έγινε η πρώτη χώρα στον κόσμο που ενέγραψε το δικαίωμα στο Σύνταγμά της με συντριπτική πλειοψηφία (780 υπέρ, 72 κατά), αλλά και στις ΗΠΑ, όπου η κατάργηση του ομοσπονδιακού δικαιώματος το 2022 οδήγησε σε απαγορεύσεις ή δραστικούς περιορισμούς σε περίπου είκοσι πολιτείες.
Απαντώντας σε φωνές από νεοπαγείς πολιτικούς σχηματισμούς που, υπό τον μανδύα μιας «δημόσιας διαβούλευσης», επιχειρούν να επαναφέρουν ένα κλειστό εδώ και δεκαετίες ζήτημα, η κ. Γιαννακοπούλου προειδοποίησε ότι έτσι «ανοίγουμε μια κερκόπορτα απ’ όπου αύριο θα περάσουν, προς αμφισβήτηση, όλα τα ατομικά μας δικαιώματα», υπογραμμίζοντας ότι «η άμβλωση δεν είναι παραχώρηση, είναι κατοχυρωμένο δικαίωμα δημόσιας υγείας και ατομικής ελευθερίας».
Στο άρθρο 24, η Βουλευτής στήριξε την πρόταση του ΠΑΣΟΚ να κατοχυρωθεί ρητά ότι «η προστασία των ακτών ως δημοσίου αγαθού είναι υποχρέωση του Κράτους», με αναφορά στα παραδείγματα του Λαγονησίου και της Καλαμάτας και στις κινητοποιήσεις πολιτών για την ελεύθερη πρόσβαση στις παραλίες. Χαρακτήρισε τις κινητοποιήσεις αυτές «συνταγματικό ακτιβισμό» — πολιτών που «με όπλο μια πετσέτα» υπερασπίζονται ένα αγαθό που ανήκει σε όλους και ζήτησε το Σύνταγμα να γίνει «ασπίδα κάθε Δήμου και κάθε κατοίκου απέναντι στην ιδιωτικοποίηση του δημόσιου αγαθού». Στο ίδιο άρθρο χαιρέτισε την ανάδειξη της διαγενεακής δικαιοσύνης σε συνταγματική αρχή, με την επισήμανση ότι «το περιβάλλον δεν το κληρονομήσαμε από τους προγόνους μας, το δανειστήκαμε από τα παιδιά μας», καθώς και την κατοχύρωση της καθολικής πρόσβασης σε επαρκή και προσιτή ενέργεια.
Αναφερόμενη στο σύνολο των αλλαγών, η κ. Γιαννακοπούλου ανέδειξε τη συνταγματική κατοχύρωση του Εθνικού Συστήματος Υγείας ως δημόσιου θεσμού, τη διασφάλιση της αναπαραγωγικής υγείας, την προστασία της πρόσβασης σε επαρκή και προσιτή κατοικία, καθώς και την προστασία των παραμεθόριων και ευαίσθητων περιοχών για λόγους εθνικής ασφάλειας στο άρθρο 17. Κλείνοντας, έστειλε ένα καθαρό μήνυμα: «στην Ελλάδα τα δικαιώματα δεν οπισθοχωρούν. Προχωρούν».
