Γιώργος Καμίνης: «Απουσιάζει πλήρως η ολιστική ματιά από το νομοσχέδιο για την οπαδική βία»

Σημεία ομιλίας βουλευτή Επικρατείας του Κινήματος Αλλαγής Γιώργου Καμίνη, κατά τη συζήτηση, στην Ολομέλεια της Βουλής, του νομοσχεδίου του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού για την αντιμετώπιση της οπαδικής βίας

-Όταν φέρνουμε στη Βουλή νομοσχέδια τα οποία περιέχουν ένα πλήθος ετερόκλητων  διατάξεων, τελικά υπονομεύεται συνολικά η νομοθετική διαδικασία. 

-Η κυβέρνηση είχε υποσχεθεί και πάλι το τέλος της οπαδικής βίας με τον ν. 4809/2021, που επανέφερε το λεγόμενο «ιδιώνυμο». Η όλη αυτή συζήτηση θυμίζει αρκετά την κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου, όπου η κυβέρνηση διακήρυττε ότι θα λύσει άμεσα το ζήτημα της ανομίας, κάτι βεβαίως που δεν έγινε.

-Η κυβέρνηση και εδώ, όπως και στην έξαρση του φαινομένου της έμφυλης βίας κατά των γυναικών επέλεξε την προσφιλή της πεπατημένη, που εστιάζει μόνο στο κατασταλτικό και όχι στο προληπτικό σκέλος. Επέλεξε την μονόπλευρη αυστηροποίηση, η οποία άγεται και φέρεται από τη δυσάρεστη επικαιρότητα, με την ολιστική ματιά να απουσιάζει παντελώς.

-Η κυβέρνηση, έσπευσε, μετά από ένα αποτρόπαιο γεγονός, να μας φέρει, φύρδην μίγδην, διατάξεις με έναν μονοθεματικό χαρακτήρα που έχουν να κάνουν μόνο με την καταστολή, επενδύοντας παράλληλα επικοινωνιακά, είτε αυτό αφορά τις ποινές, είτε αφορά την επέκταση του ιδιωνύμου. 

-Και αναπόφευκτα η αποσπασματικότητα οδηγεί και στην προχειρότητα, ενίοτε και στον εμπαιγμό. Έρχεται το νομοσχέδιο και μας λέει ότι δεν μπορεί να επιβληθεί η κοινωνική υπηρεσία ως εναλλακτική ποινή, όταν την έχετε καταργήσει ήδη από τις πρώτες ημέρες της διακυβέρνησής σας.

-Η κυβέρνηση δεν έρχεται σε κανέναν απολύτως διάλογο με τις διεθνείς συμβάσεις που η ίδια φέρνει στη Βουλή προς κύρωση. Αγνοεί επιδεικτικά την ολιστική τους προσέγγιση και επιλέγει να εστιάσει στην καταστολή.

-Όπως έχετε καταργήσει ουσιαστικά κάθε εναλλακτικό τρόπο έκτισης της ποινής. Όπως έχετε κάνει με τις αγροτικές φυλακές, που τις έχετε οδηγήσει στον μαρασμό. Το ίδιο έχετε κάνει με την ηλεκτρονική επιτήρηση, το «βραχιολάκι», το ίδιο με την κοινωνική υπηρεσία, τα ίδια κάνετε σε κάθε επίπεδο της σωφρωνιστικής μεταχείρισης των πολιτών που δεν έχει να κάνει με την καταστολή. Αυτά για το εκσυγχρονιστικό προσωπείο της κυβέρνησης Μητσοτάκη.

Ολόκληρη η ομιλία

«Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι

Η δολοφονία του Άλκη Καμπανού ήταν ένα γεγονός που σκόρπισε τη θλίψη στο πανελλήνιο, το οποίο αποσβολωμένο είδε μία αθώα ζωή να θυσιάζεται στο βωμό της τυφλής οπαδικής βίας. Μόλις προχθές συμπληρώθηκαν 40 μέρες από τη δολοφονία του.

Η αποτρόπαια αυτή εξέλιξη έφερε και πάλι στην επιφάνεια ένα κοινωνικό φαινόμενο με βαθιές ρίζες. 

Προφανώς και το φαινόμενο της οπαδικής βίας δεν είναι πρόσφατο. Μπορεί λόγω της πανδημικής κρίσης και των κλειστών αθλητικών χώρων να το απωθήσαμε κάπως από τη μνήμη μας, όμως αυτό δεν έπαψε να υπάρχει. Ιδιωτικοί στρατοί αόρατων στρατηγών, οι οποίοι στην κατοχή τους διατηρούν κανονικό οπλοστάσιο, ανά πάσα στιγμή άμεσα διαθέσιμο σε έναν αέναο πόλεμο, που δεν γνωρίζει ούτε εκεχειρία ούτε ανακωχή.

Η κυβέρνηση και εδώ, όπως και στην έξαρση του φαινομένου της έμφυλης βίας κατά των γυναικών και των γυναικοκτονιών επέλεξε την προσφιλή της πεπατημένη, που εστιάζει μόνο στο κατασταλτικό και όχι στο προληπτικό σκέλος. Επέλεξε την μονόπλευρη  αυστηροποίηση, η οποία άγεται και φέρεται από τη δυσάρεστη επικαιρότητα, με την ολιστική ματιά να απουσιάζει παντελώς. 

Δεν είναι τυχαίο ότι το νομοσχέδιο που συζητάμε σήμερα αλλιώς ξεκίνησε κι αλλιώς καταλήγει. Κατατέθηκε για δημόσια διαβούλευση το διάστημα 8-22 Νοεμβρίου, δύο περίπου μήνες πριν τη δολοφονία του Άλκη. Και η κυβέρνηση, προσπαθώντας να δείξει προς τα έξω ότι αναλαμβάνει πρωτοβουλίες, προσέθεσε άρον άρον τις διατάξεις του πρώτου μέρους που αφορούν την αντιμετώπιση της οπαδικής βίας, χωρίς βεβαίως να έχει προηγηθεί η παραμικρή διαβούλευση με την κοινωνία των πολιτών.

Φέρατε λοιπόν ένα νομοσχέδιο για την αντιμετώπιση της οπαδικής βίας, η οποία αφορά εννέα μόλις άρθρα, σε ένα νομοσχέδιο συνολικά 69 άρθρων ποικίλου αθλητικού ενδιαφέροντος. Αυτό πρακτικά τι σημαίνει; Ότι κατά την ακρόαση των εξωκοινοβουλευτικών φορέων, όπου η παρέμβαση τους διαρκεί μόλις για 3 λεπτά, η Βουλή αδυνατεί να επικεντρωθεί στο πώς θα αντιμετωπίσει την οπαδική βία, αλλά καταπιάνεται, αναγκαστικά, και με τα υπόλοιπα θέματα που θίγουν οι προς επεξεργασία διατάξεις. Σημασία επομένως δεν έχει πόσους φορείς καλείς, αλλά ποιους φορείς καλείς και το τι ζητάς από αυτούς να σου συνεισφέρουν.

Και αυτό βεβαίως εξαρτάται από την ποιότητα του νομοθετήματος. Γιατί βλέπουμε ότι όταν φέρνουμε στη Βουλή νομοσχέδια τα οποία περιέχουν ένα πλήθος ετερόκλιτων διατάξεων, τελικά υπονομεύεται συνολικά η νομοθετική διαδικασία. Υπονομεύεται μεταξύ άλλων, όπως είπα, και η διαδικασία της ακρόασης φορέων. Οι φορείς είναι εκείνοι που μπορούν να μας φέρουν τα μηνύματα από την κοινωνία σε σχέση με το περιεχόμενο των διατάξεων. Αυτό λοιπόν, για να μην ξεχνάμε ότι η κυβέρνηση, η οποία επαγγέλθηκε τον εκσυγχρονισμό του νομοθετικού έργου μέσα από αυτό το περιώνυμο «επιτελικό κράτος», σε κάθε νομοσχέδιο, μα σε κάθε νομοσχέδιο, έρχεται και πλήττει την ίδια την ουσία του.  

Αυτό τι έχει ως αποτέλεσμα; Η κυβέρνηση να δηλώνει αυτάρεσκα ότι αντιμετώπισε το φαινόμενο της οπαδικής βίας με αποσπασματικές πρωτοβουλίες, χωρίς ειρμό ούτε σχέδιο. 

Η κυβέρνηση είχε υποσχεθεί και πάλι το τέλος της οπαδικής βίας με τον ν. 4809/2021, που επανέφερε το λεγόμενο «ιδιώνυμο». Οι προβλέψεις αυτού συνεισέφεραν πράγματι κάτι το απτό στην αντιμετώπιση της οπαδικής βίας; Μάλλον όχι, για να αναγκάζεται η κυβέρνηση να τον αλλάξει προτού καν κλείσει χρόνος. Η όλη αυτή συζήτηση θυμίζει αρκετά την κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου, όπου η κυβέρνηση διακήρυττε ότι θα λύσει άμεσα το ζήτημα της ανομίας με την Πανεπιστημιακή Αστυνομία, κάτι βέβαια που δεν έγινε.

Στις λεπτομέρειες του νομοσχεδίου, που αφορούν τις λέσχες φιλάθλων και την τήρηση ηλεκτρονικού μητρώου, αλλά και τις προτάσεις για την περαιτέρω βελτίωσή του, έχει ήδη τοποθετηθεί συνολικά ο ειδικός αγορητής του Κινήματος Αλλαγής, ο Δημήτρης Κωνσταντόπουλος. Στο χρόνο που μου απομένει, επιτρέψτε μου να εστιάσω σε δύο ειδικότερα σημεία του νομοσχεδίου, που αναδεικνύουν την προχειρότητα και την αποσπασματικότητα που προσέγγισε η κυβέρνηση το ζήτημα της οπαδικής βίας. 

Μόλις πριν από μία εβδομάδα, η Βουλή των Ελλήνων κύρωσε με το ν. 4901/2022 τη Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για μια ολοκληρωμένη προσέγγιση ασφάλειας, προστασίας και υπηρεσιών σε ποδοσφαιρικούς αγώνες και λοιπά αθλητικά γεγονότα. Όπως ορίζει το άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος οι διατάξεις της Σύμβασης έχουν αυξημένη νομοθετική ισχύ. 

Διαβάζοντας κανείς τις προβλέψεις της Σύμβασης., καταλαβαίνει κανείς ότι η κυβέρνηση δεν έρχεται σε κανέναν απολύτως διάλογο με τις διεθνείς συμβάσεις που η ίδια μας φέρνει στη Βουλή προς κύρωση. Αγνοεί επιδεικτικά την ολιστική του προσέγγιση, ειδικά τώρα στο ζήτημα της οπαδικής βίας, και επιλέγει να εστιάσει στην καταστολή.  

Η ίδια η Σύμβαση κατοχυρώνει την λεγόμενη «διυπηρεσιακή ολοκληρωμένη προσέγγιση», που επιβάλλει τον συντονισμό φορέων και την εφαρμογή μίας συνολικής στρατηγικής ασφάλειας και προστασίας, η οποία προκύπτει από μία ευρεία διαβούλευση μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων, είτε πρόκειται για φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, είτε για τα συναρμόδια Υπουργεία Παιδείας και Αθλητισμού, είτε οποιονδήποτε άλλο φορέα μπορεί να συνεισφέρει από τη δική του πλευρά. Δεν πρόκειται πάντως για απλά άτυπες «συναντήσεις κυρίων» ή «συναντήσεις κορυφής». 

Στην προκειμένη περίπτωση έγινε κάτι τέτοιο; Όχι βέβαια. Η κυβέρνηση, έσπευσε, μετά από ένα αποτρόπαιο γεγονός, να μας φέρει τσάτρα-πάτρα, φύρδην μίγδην, διατάξεις με έναν μονοθεματικό χαρακτήρα που έχουν να κάνουν μόνο με την καταστολή, επενδύοντας παράλληλα επικοινωνιακά, είτε αυτό αφορά τις ποινές, είτε αφορά την επέκταση του ιδιωνύμου. 

Και αναπόφευκτα η αποσπασματικότητα οδηγεί και στην προχειρότητα, ενίοτε και στον εμπαιγμό. Έρχεται το νομοσχέδιο και μας λέει ότι δεν μπορεί να επιβληθεί η κοινωνική υπηρεσία ως εναλλακτική ποινή, όταν de jure την έχετε καταργήσει από τις πρώτες ημέρες της διακυβέρνησής σας. Όπως έχετε καταργήσει ουσιαστικά κάθε εναλλακτικό τρόπο έκτισης της ποινής. Αυτή τη στιγμή, στην Επιτροπή για το σωφρονιστικό σύστημα, συζητάμε για τις αγροτικές φυλακές και τον μαρασμό στον οποίον έχετε οδηγήσει αυτόν τον πάρα πολύ σημαντικό θεσμό. Το ίδιο έχετε κάνει με την ηλεκτρονική επιτήρηση, το ίδιο με την κοινωνική υπηρεσία, τα ίδια κάνετε με τους περιορισμούς στις άδειες των κρατουμένων, τα ίδια κάνετε σε κάθε επίπεδο της σωφρονιστικής μεταχείρισης των πολιτών που δεν έχει να κάνει με την καταστολή. Αυτά για το εκσυγχρονιστικό προσωπείο της κυβέρνησης Μητσοτάκη.