Ρ. Θρασκιά: «Επιτακτική η ανάγκη για ένα ολοκληρωμένο δημόσιο σύστημα παιδικής κι εφηβικής ψυχικής υγείας και φροντίδας»
Η Ράνια Θρασκιά, Βουλευτής Α’ Θεσσαλονίκης και Υπεύθυνη Κ.Τ.Ε. Ψυχικής Υγείας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, κατέθεσε ερώτηση στη Βουλή, αναδεικνύοντας την ελλειμματικότητα των πρόσφατων κυβερνητικών εξαγγελιών για την ψυχική υγεία των παιδιών και εφήβων της χώρας, η οποία έχει περιέλθει σε οριακή κατάσταση.
Όπως επισημαίνεται, η έξαρση της βίας, η σχολική διαρροή και η εκδήλωση κατάθλιψης σε ολοένα μικρότερες ηλικίες συνθέτουν μια εικόνα που απαιτεί άμεση θεσμική θωράκιση. Ωστόσο, οι σχετικές δράσεις που εξαγγέλλει το Υπουργείο Υγείας για την αντιμετώπιση των παραπάνω ζητημάτων παραμένουν αποσπασματικές και επικοινωνιακού χαρακτήρα, καθώς δεν εντάσσονται σε ένα συνεκτικό, καθολικό και επαρκώς στελεχωμένο δημόσιο σύστημα παιδικής και εφηβικής ψυχικής υγείας και φροντίδας.
Ειδικότερα, η οποιαδήποτε προσπάθεια ανίχνευσης διαταραχών παραμένει «κενό γράμμα» όσο δεν ενισχύονται ουσιαστικά οι δημόσιες παιδοψυχιατρικές δομές. Χωρίς τη διασφάλιση της θεραπευτικής συνέχειας εντός του ΕΣΥ, οι οικογένειες επωμίζονται δυσβάστακτο οικονομικό βάρος, οδηγούμενες αναγκαστικά σε κοστοβόρες ιδιωτικές λύσεις. Παράλληλα, εκφράζονται σοβαρές επιφυλάξεις για τη βιωσιμότητα των δράσεων, καθώς πολλές εξαρτώνται από πρόσκαιρα προγράμματα και εξωτερικές συνεργασίες, ενώ παρατηρούνται σημαντικά γεωγραφικά και ηλικιακά κενά στην παροχή εξειδικευμένης υποστήριξης.
Κατόπιν τούτων, η βουλευτής ερωτά τον Υπουργό Υγείας ποιο είναι το αναλυτικό σχέδιο εφαρμογής των δράσεων ανά περιφέρεια και με ποια συγκεκριμένη στελέχωση των δημόσιων δομών θα υλοποιηθεί, ποιοι οι μετρήσιμοι στόχοι κάλυψης καθώς και πώς θα διασφαλιστεί η θεραπευτική συνέχεια μετά την ανίχνευση των αναγκών, ιδίως σε ό,τι αφορά τη γεωγραφική και ηλικιακή επάρκεια των παρεμβάσεων. Ερωτά, τέλος, με ποιον τρόπο θα εγγυηθεί ένα ολοκληρωμένο δημόσιο σύστημα παιδικής κι εφηβικής ψυχικής υγείας και φροντίδας.
Το πλήρες κείμενο της ερώτησης έχει ως εξής:
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον κ. Υπουργό Υγείας
Θέμα: «Επιτακτική η ανάγκη για ένα ολοκληρωμένο δημόσιο σύστημα παιδικής κι εφηβικής ψυχικής υγείας και φροντίδας»
Η δύσκολη καθημερινότητα πιστοποιεί με αδιαμφισβήτητο τρόπο την κρίση που διέρχεται η ψυχική υγεία παιδιών και εφήβων στη χώρα μας. Τα αυξανόμενα περιστατικά βίας, η σχολική διαρροή, οι αναπτυξιακές διαταραχές και τα φαινόμενα κατάθλιψης, που εκδηλώνονται πλέον σε ολοένα και μικρότερες ηλικίες, συνθέτουν μια οριακή κατάσταση που απαιτεί άμεση και θεσμική θωράκιση.
Την ίδια στιγμή, ενώ το Υπουργείο Υγείας εξαγγέλλει σχετικές δράσεις για την αντιμετώπιση των παραπάνω, εντούτοις από τις μέχρι σήμερα ανακοινώσεις προκύπτει με σαφήνεια ότι πρόκειται για αποσπασματικές, επικοινωνιακού τύπου ενέργειες, που δεν εντάσσονται σε ένα συνεκτικό, καθολικό και επαρκώς στελεχωμένο δημόσιο σύστημα παιδικής κι εφηβικής ψυχικής υγείας και φροντίδας. Αντιθέτως, δίνεται η εικόνα επιμέρους παρεμβάσεων, χωρίς πλήρη αποτύπωση του τρόπου με τον οποίο θα διασφαλιστεί η θεραπευτική συνέχεια μετά την ανίχνευση των αναγκών.
Πιο συγκεκριμένα, κρίσιμο ζήτημα παραμένει η δυνατότητα του δημόσιου συστήματος να ανταποκρίνεται ισότιμα και με συνέπεια στις ανάγκες που εντοπίζονται. Χωρίς ουσιαστική ενίσχυση των δημόσιων παιδοψυχιατρικών δομών, η ανίχνευση παραμένει ένα κενό γράμμα που δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη δυνατότητα φροντίδας, με αποτέλεσμα την επιβάρυνση των οικογενειών και την ώθησή τους σε ιδιωτικές λύσεις.
Παράλληλα, από τις ανακοινώσεις δεν καθίσταται σαφές ποιο μέρος των δράσεων θα ενταχθεί σε μόνιμες δημόσιες δομές και ποιο μέρος θα παραμείνει εξαρτημένο από προγράμματα περιορισμένης διάρκειας ή εξωτερικές συνεργασίες, ούτε με ποιους σαφείς και μετρήσιμους στόχους θα αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητά τους.
Ερωτήματα, τέλος, ανακύπτουν και ως προς τη γεωγραφική και ηλικιακή επάρκεια των παρεμβάσεων, ιδίως όταν η πιο προβεβλημένη εξειδικευμένη δομή απευθύνεται σε συγκεκριμένο ηλικιακό φάσμα. Ενώ η διεθνής επιστημονική βιβλιογραφία επισημαίνει ότι σοβαρές δυσκολίες ψυχικής υγείας ενδέχεται να εκδηλώνονται ήδη από την πρώιμη εφηβεία.
Επειδή οι κυβερνητικές εξαγγελίες κρίνονται αποσπασματικές και δεν εγγυώνται τη θεραπευτική συνέχεια των ανηλίκων εντός του δημόσιου συστήματος.
Επειδή η ανίχνευση αναγκών χωρίς παράλληλη ενίσχυση των δημόσιων δομών οδηγεί τις οικογένειες αναγκαστικά στον ιδιωτικό τομέα.
Επειδή η βιωσιμότητα της φροντίδας απειλείται από την εξάρτηση σε πρόσκαιρα προγράμματα και εξωτερικές συνεργασίες.
Επειδή παρατηρούνται σοβαρά γεωγραφικά και ηλικιακά κενά που αποκλείουν μεγάλο μέρος του εφηβικού πληθυσμού από την εξειδικευμένη υποστήριξη.
Ερωτάται ο κ. Υπουργός:
- Ποιο είναι το αναλυτικό σχέδιο εφαρμογής των εξαγγελλόμενων δράσεων για την ψυχική υγεία παιδιών κι εφήβων ανά Περιφέρεια, με ποιες δημόσιες δομές, με ποια στελέχωση και με ποιο συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης;
- Ποιοι είναι οι μετρήσιμοι στόχοι κάλυψης και ποια η πρόβλεψη για τη θεραπευτική συνέχεια μετά την ανίχνευση των αναγκών, ιδίως σε ό,τι αφορά τη γεωγραφική και ηλικιακή επάρκεια των παρεμβάσεων;
- Με ποιον τρόπο θα εγγυηθεί ένα ολοκληρωμένο δημόσιο σύστημα παιδικής κι εφηβικής ψυχικής υγείας και φροντίδας;
