Ομιλία Γιάννη Κουτσούκου, Εισηγητή της Δημοκρατικής Συμπαράταξης (ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ) στην «Συζήτηση και έγκριση του Απολογισμού Δαπανών της Βουλής, οικονομικού έτους 2014, και συζήτηση και ψήφιση του Σχεδίου Προϋπολογισμού Δαπανών της Βουλής, οικονομικού έτους 2016 και λήψη απόφασης περί τροποποίησης του Ζ ΄Ψηφίσματος σχετικά με τη μείωση της βουλευτικής αποζημίωσης.»

Θα μου επιτρέψετε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, με αφορμή τη σημερινή συζήτηση για τον Προϋπολογισμό των δαπανών της Βουλής του οικονομικού έτους 2016, να εκφράσω ορισμένες σκέψεις που συνδέονται άμεσα με το αντικείμενο της συζήτησή μας, ώστε αυτή να μην είναι μια απλή, τρέχουσα, διεκπεραιωτική διαδικασία περικοπών, με αιχμή την περικοπή των αποδοχών των Βουλευτών, μέσα σε ένα ζοφερό κλίμα απογοήτευσης και απελπισίας του λαού μας που καλείται να ξαναπληρώσει, πάνω στο οποίο εδράζεται και καλλιεργείται ο πιο χυδαίος αντικοινοβουλευτισμός σαν αυτά που ακούσατε νωρίτερα από τη Χρυσή Αυγή.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, χθες σε ολόκληρη τη χώρα, ο λαός και η νεολαία, αλλά κι εμείς εδώ σε αυτήν την Αίθουσα, όλες οι πολιτικές δυνάμεις πλην Χρυσής Αυγής, τιμήσαμε τη τεσσαρακοστή δεύτερη επέτειο της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, την κορύφωση, δηλαδή, της στιγμής της αντίστασης της νεολαίας και του λαού μας κατά της επτάχρονης χούντας και του φασιστικού καθεστώτος.

Η Μεταπολίτευση, που ακολούθησε μετά την πτώση της χούντας το 1974, αποτελεί ιστορικά την πιο μακρόχρονη περίοδο με ειρήνη, δημοκρατία και πρόοδο σε όλα τα επίπεδα. Η περίοδος αυτή κατοχύρωσε πολιτικά και θεσμικά κάτι που αποτέλεσε και συνειδητή επιλογή και απόφαση των δημοκρατικών πολιτών, την οικονομική στήριξη, μέσω του προϋπολογισμού του κράτους, των θεσμών του δημοκρατικού μας πολιτεύματος, κορυφαία έκφραση των οποίων αποτελεί το εθνικό Κοινοβούλιο.

Για το λεγόμενο «κόστος» της δημοκρατίας η συζήτηση ήταν πάντα έντονη και ενδιαφέρουσα, καθώς η απαίτηση των πολιτών για περισσότερη δημοκρατία και συμμετοχή, για διαφάνεια και λογοδοσία, για ισότητα και δικαιοσύνη άγγιζαν κρίσιμες πλευρές της λειτουργίας του κοινοβουλευτικού συστήματος, που έπρεπε συνεχώς να μεταρρυθμίζονται, για να βαθαίνει και να κατοχυρώνεται περαιτέρω το δημοκρατικό πολίτευμα σε όλες του τις εκφάνσεις.

Και ενώ παρέμεναν ακόμα ανοικτές και ατελέσφορες, παρά τις επιμέρους παρεμβάσεις, οι συζητήσεις για τις αλλαγές στο πολιτικό σύστημα που θα έκλειναν τον κύκλο της Μεταπολίτευσης και θα ολοκλήρωναν με ανατροπές τις ενδιάμεσες μεταρρυθμίσεις, η κρίση ήταν αυτή που ανέτρεψε τα πάντα και έβαλε τη δική της σφραγίδα και τη δική της ατζέντα στο τέλος του κύκλου της Μεταπολίτευσης, καθώς είναι γνωστό πως η προσπάθεια για βίαιη δημοσιονομική προσαρμογή κυριαρχεί όλων των υπολοίπων, συμπεριλαμβανομένων και των δημοκρατικών θεσμών.

Ο Προϋπολογισμός Δαπανών της Βουλής του έτους 2010, που συζητήθηκε και ψηφίστηκε εδώ τέτοια εποχή το 2009, δηλαδή προ μνημονίου, ήταν ο πρώτος προϋπολογισμός των ετών της κρίσης -που θυμίζω ξεκίνησε το 2008- που σηματοδότησε την μείωση των δαπανών στη λειτουργία του πολιτικού συστήματος.

Ορισμένες αλλαγές εκείνης της πολιτικής περιόδου, όπως παραδείγματος χάρη η ένταξη στο ΑΣΕΠ της πρόσληψης των υπαλλήλων της Βουλής που μέχρι τότε ήταν προνόμιο του εκάστοτε Προέδρου, η ΔΙΑΥΓΕΙΑ, κ.λπ., σε συνδυασμό με τις μεγαλύτερες περικοπές που ακολούθησαν τα επόμενα χρόνια στην χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων, στις αμοιβές των αιρετών της αυτοδιοίκησης και στη μείωση των δαπανών της Βουλής που προέρχονταν κατά κύριο λόγο από την μείωση των αποδοχών των Βουλευτών αλλά και των υπαλλήλων, αποτέλεσαν την έμπρακτη απόδειξη για ενσυνείδητη συμμετοχή στη προσπάθεια δημοσιονομικής εξυγίανσης και κυρίως την απόδειξη ότι όσοι έχουν την ευθύνη για την κρίση και τη διαχείριση της κρίσης και κυρίως για να βγάλουν την χώρα από την κρίση πρέπει πρώτοι να αναλαμβάνουν το μεγαλύτερο βάρος από το κόστος που αναλογεί στον απλό πολίτη, αλλά και να αποτελούν υπόδειγμα στον δημόσιο βίο με τον τρόπο ζωής και συμπεριφοράς τους που να αντέχει ακόμα και στην πιο αυστηρή κριτική.

Ο Προϋπολογισμός της Βουλής για το 2016 συνεχίζει την προσπάθεια για περιστολή των δαπανών που ξεκίνησε το 2010 και οδηγεί αθροιστικά σε μείωση της τάξης του 38,77% για την περίοδο 2010-2016, δηλαδή από 222 εκατομμύρια το 2009 σε 136 εκατομμύρια το 2016. Η μείωση του προϋπολογισμού κατά 3.906.000 €, δηλαδή από 139.922.000 € το 2015 σε 136.016.000 € το 2016, οφείλεται κατά κύριο λόγο, κατά 67% δηλαδή -προσέξτε το- στην περικοπή της βουλευτικής αποζημίωσης κατά 2.613.000.

Οφείλουμε, επίσης, να σημειώσουμε ότι όλα αυτά τα χρόνια που ανέφερα, των συνεχών περικοπών του προϋπολογισμού της Βουλής, στο τέλος υπήρχε και μια επιστροφή στο Γενικό Λογιστήριο του Kράτους, καθώς η εκτέλεση των δαπανών υπελείπετο των προϋπολογισθέντων.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πιστεύω ότι όλοι έχουμε συναίσθηση της κρίσης αναξιοπιστίας που διαπερνά συνολικά το πολιτικό σύστημα, είτε αυτή είναι αποτέλεσμα των παθογενειών του που παρά τις όποιες προσπάθειες δεν αντιμετωπίσαμε, είτε είναι αποτέλεσμα της κρίσης και της αδυναμίας μας να δώσουμε αποτελεσματικές λύσεις, είτε οφείλεται στις καταδικαστέες πράξεις ορισμένων επιόρκων αξιωματούχων που προκάλεσαν την οργή του λαού και μερικών ακόμη, που και τώρα συνεχίζουν με τις πράξεις τους και τις παραλείψεις τους να την προκαλούν.

Το βέβαιο είναι ότι αυτή η αυξανόμενη αναξιοπιστία του πολιτικού συστήματος οφείλεται σε συνδυασμό όλων των παραπάνω, πολύ περισσότερο δε που η οικονομική κρίση, η κρίση χρέους και δημοσιονομικών ελλειμάτων οδήγησε σε επώδυνες για την πλειοψηφία του λαού αποφάσεις, προκειμένου να αποφύγουμε τα χειρότερα.

Έτσι, έδωσε έδαφος, ζωτικό χώρο θα έλεγα, στους ορκισμένους εχθρούς της δημοκρατίας, όπως τους εκφράζει το φασιστικό μόρφωμα της Χρυσής Αυγής –το ακούσατε προηγουμένως- αλλά και στους κάθε λογής ψευδολόγους και συκοφάντες, στους συγγραφείς απίστευτων και εξωπραγματικών θεωριών για την αντιμετώπιση της κρίσης, όπως δυστυχώς αποδεικνύει η σκληρή πραγματικότητα, που ανέτρεψαν τη σχέση αλήθειας και δημοκρατίας, επένδυσαν πολιτικά στην κατά σύστημα καλλιεργούμενη, αλλά και αυτοτροφοδοτούμενη κρίση του πολιτικού συστήματος, για να εξυπηρετήσουν δικές τους -και όχι μόνο πολιτικές- σκοπιμότητες, καθιστώντας έτσι αδύναμη τη δημοκρατία και τους θεσμούς της να υπερασπίσει την κατάκτηση αγώνων και θυσιών του λαού μας, όπως μας το θύμισε η χθεσινή επέτειος του Πολυτεχνείου.

Επομένως, αγαπητοί συνάδελφοι, οφείλουμε να απαντήσουμε στο ερώτημα: Αν η συνεχής περικοπή των δαπανών της Βουλής, ακόμα και πέραν του ορίου που εγγυάται την τήρηση αδιαπραγμάτευτων αρχών, όπως η λαϊκή κυριαρχία και η γνήσια, αδιαμεσολάβητη, αυθεντική και αναλογική εκπροσώπηση του λαού, αρκεί από μόνη της για να αναστυλώσει το κύρος και την αξιοπιστία του Κοινοβουλίου και των Βουλευτών, ως λειτουργών της δημοκρατίας και όχι ως μέρος μιας πολιτικής ελίτ που απολαμβάνει προνομίων, την ώρα που η αντοχή του λαού έχει ξεπεράσει τα δικά του όρια.

Οφείλουμε να απαντήσουμε ο καθένας από τη θέση ευθύνης που τον έταξε ο λαός, με κύρια ευθύνη της πλειοψηφίας, του Προέδρου και του Προεδρείου της Βουλής, όλων των κομμάτων του δημοκρατικού τόξου, με δεδομένες τις πολιτικές μας διαφορές, αλλά και κάθε Βουλευτής ξεχωριστά.

Σε αυτό το πλαίσιο, οφείλω να καταθέσω έναν ορισμένο προβληματισμό για τις αναγκαίες απαντήσεις που θεωρώ ότι πρέπει να δώσουμε, ο καθένας ,όπως είπα, από τη θέση που τον έχει τάξει ο λαός μας.

Ποιες είναι οι απαραίτητες αλλαγές στη δομή και τη λειτουργία του κοινοβουλευτικού συστήματος, ώστε να γίνει αυτό γνήσια αντιπροσωπευτικό, ελκυστικό και συμμετοχικό, ώστε το λεγόμενο κόστος της δημοκρατίας να γίνει πιο αποδοτικό και κατανοητό από τους πολίτες;

Στο πλαίσιο αυτών των αλλαγών, θα αντιμετωπίσουμε τις αιτίες που οδηγούν στην ανάγκη του λεγόμενου πολιτικού χρήματος, που οδηγούν και στη διαπλοκή πολλές φορές, οξύνουν τον ανταγωνισμού του σταυρού επιλογής και καθιστούν, εν τέλει, όποιον δεν διαθέτει ανάλογη περιουσιακή κατάσταση ή άδηλα εισοδήματα, «παρία» της πολιτικής, καθιστώντας το πολιτικό μας σύστημα ολιγαρχικό ή κληρονομικό;

Θα συνεχίσουμε τη μεταρρυθμιστική προσπάθεια, μεταφέροντας αποφάσεις, αρμοδιότητες και πόρους στους αποκεντρωμένους θεσμούς της δημοκρατίας, ώστε να αποφασίζουν οι πολίτες για όλα τα τοπικά ζητήματα;

Θα αποκαταστήσουμε τους τραυματισμένους από την κρίση θεσμούς του κοινωνικού διαλόγου και συμμετοχής, ώστε να καταστούν συμμέτοχοι και διαμορφωτές των αποφάσεών μας οι ίδιοι οι πολίτες;

Είμαστε ικανοποιημένοι από τους θεσμούς διαφάνειας και λογοδοσίας ή έχουμε να κάνουμε πολλά ακόμη;

Θα επεκτείνουμε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το «πόθεν έσχες» για όλους και για όλα, για τους πάντες και παντού ή θα υποκύψουμε σε πιέσεις, σκοπιμότητες και συναλλαγές, μέσω προσώπων, θεσμών και εξουσιών, που κρίνουν και αποφασίζουν για όλα χωρίς να κρίνονται και να λογοδοτούνε;

Θα αναδείξουμε ότι οι βουλευτικές αποζημιώσεις, μαζί με τη χορηγία του Προέδρου της Δημοκρατίας είναι μόλις κάτι λίγα χιλιοστά των συνολικών δαπανών του κράτους; Σύμφωνα με τον απολογισμό του Προϋπολογισμού του 2013 που συζητήσαμε πριν λίγες μέρες εδώ στη Βουλή κι έτυχε να είμαι πάλι εγώ Εισηγητής, αυτή η δαπάνη είναι μόλις το 0,023% ή 23 χιλιοστά των συνολικών δαπανών του κράτους μας. Αυτό το ύψος των δαπανών είναι μικρότερο από πολλές χώρες, που έχουν τουλάχιστον μία ικανοποιητική δημοκρατία και το ίδιο βιοτικό επίπεδο με εμάς.

Πώς θα αποδείξουμε ότι τα λεγόμενα «προνόμια» είναι απαραίτητα εργαλεία και μέσα για τη στοιχειώδη ανταπόκριση του Βουλευτή στα καθήκοντά του, ιδιαίτερα των Βουλευτών της περιφέρειας, δεν του προσπορίζουν κανένα πρόσθετο πραγματικό εισόδημα και πώς η κατάργησή τους αν δεν αντικατασταθεί με άλλες διαδικασίες στην άσκηση των καθηκόντων τους και άλλα αποτελεσματικότερα μέσα θα οδηγήσει άμεσα στη Βουλή των πραγματικών προνομιούχων και διαμεσολαβητών του συστήματος;

Έχει καμία αξία να θυμίσουμε ότι έχουμε αποποιηθεί, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, με τη βούλησή μας και με υπογραφή μας το δικαίωμα προσφυγής στα αρμόδια δικαστήρια με βάση δικές τους αποφάσεις για ζητήματα αποδοχών ή δεν έχει πλέον καμία αξία σε αυτό το κλίμα αντικοινοβουλευτισμού να το συζητάμε;

Θα εξακολουθήσουν εν τέλει να είναι οι περικοπές των δαπανών της Βουλής και οι μειώσεις των βουλευτικών αποζημιώσεων αποτέλεσμα του χυδαίου αντικοινοβουλευτισμού και πολιτικός αντιπερισπασμός της Κυβέρνησης απέναντι στη λαϊκή οργή των εξαπατημένων ψηφοφόρων ή θα ενταχθεί σε ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο αναβάθμισης του κοινοβουλευτικού έργου και υποστήριξης της δουλειάς του Βουλευτή;

Θα μπορούσα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, να προσθέσω και άλλα κρίσιμα θέματα για τα οποία αρκετοί πολίτες απαιτούν απαντήσεις και λύσεις για να ξαναπιστέψουν στη δημοκρατία. Δεν φιλοδοξώ να τα θέσω όλα, πολύ δε περισσότερο δεν φιλοδοξώ να απαντήσω μόνος μου.

Με αυτές τις σκέψεις που κατέθεσα, για να μην είναι όπως είπα εισαγωγικά, μια απλή διεκπεραιωτική διαδικασία η σημερινή συζήτηση, ψηφίζω εκ μέρους της Δημοκρατικής Συμπαράταξης ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ τον προϋπολογισμό δαπανών της Βουλής του οικονομικού έτους 2016 και τον απολογισμό του 2014.

Περιμένω και περιμένουμε όλοι τις πρωτοβουλίες κυρίως από τη μεριά της πλειοψηφίας και του Προεδρείου.

Εμείς έχουμε ήδη πάρει αρκετές σε αυτήν την κατεύθυνση και θα συνεχίσουμε ώστε να είμαστε -και θα είμαστε- έτοιμοι να συμβάλουμε δημιουργικά σε αυτήν τη συζήτηση και στη λήψη των απαραίτητων αποφάσεων, καθώς η ενίσχυση του κύρους της αξιοπιστίας και της αποτελεσματικότητας των δημοκρατικών θεσμών δεν αποτελεί μόνο συνταγματική μας υποχρέωση και εντολή της παρακαταθήκης των δημοκρατικών αγώνων του λαού μας, αλλά και μέσο για την ενότητα, την εθνική συνεννόηση και την κοινωνική συναίνεση που είναι οι απαραίτητες προϋποθέσεις για να βγει η χώρα μας από την κρίση με τον λαό ζωντανό και ενωμένο.